ଚାଣକ୍ୟ ନୀତି – ଦ୍ଵାଦଶୋଽଧ୍ୟାୟଃ

chanakya neethi chapter 12 in odia

ସାନଂଦଂ ସଦନଂ ସୁତାସ୍ତୁ ସୁଧିୟଃ କାଂତା ପ୍ରିୟାଲାପିନୀ
ଇଚ୍ଛାପୂର୍ତିଧନଂ ସ୍ଵୟୋଷିତି ରତିଃ ସ୍ଵାଜ୍ଞାପରାଃ ସେଵକାଃ ।
ଆତିଥ୍ୟଂ ଶିଵପୂଜନଂ ପ୍ରତିଦିନଂ ମିଷ୍ଟାନ୍ନପାନଂ ଗୃହେ
ସାଧୋଃ ସଂଗମୁପାସତେ ଚ ସତତଂ ଧନ୍ୟୋ ଗୃହସ୍ଥାଶ୍ରମଃ ॥ 01 ॥

ଆର୍ତେଷୁ ଵିପ୍ରେଷୁ ଦୟାନ୍ଵିତଶ୍ଚ
ୟଚ୍ଛ୍ରଦ୍ଧୟା ସ୍ଵଲ୍ପମୁପୈତି ଦାନମ୍ ।
ଅନଂତପାରମୁପୈତି ରାଜନ୍
ୟଦ୍ଦୀୟତେ ତନ୍ନ ଲଭେଦ୍ଦ୍ଵିଜେଭ୍ୟଃ ॥ 02 ॥

ଦାକ୍ଷିଣ୍ୟଂ ସ୍ଵଜନେ ଦୟା ପରଜନେ ଶାଠ୍ୟଂ ସଦା ଦୁର୍ଜନେ
ପ୍ରୀତିଃ ସାଧୁଜନେ ସ୍ମୟଃ ଖଲଜନେ ଵିଦ୍ଵଜ୍ଜନେ ଚାର୍ଜଵମ୍ ।
ଶୌର୍ୟଂ ଶତ୍ରୁଜନେ କ୍ଷମା ଗୁରୁଜନେ ନାରୀଜନେ ଧୂର୍ତତା
ଇତ୍ଥଂ ୟେ ପୁରୁଷା କଲାସୁ କୁଶଲାସ୍ତେଷ୍ଵେଵ ଲୋକସ୍ଥିତିଃ ॥ 03 ॥

ହସ୍ତୌ ଦାନଵିଵର୍ଜିତୌ ଶ୍ରୁତିପୁଟୌ ସାରସ୍ଵତଦ୍ରୋହିଣୌ
ନେତ୍ରେ ସାଧୁଵିଲୋକନେନ ରହିତେ ପାଦୌ ନ ତୀର୍ଥଂ ଗତୌ ।
ଅନ୍ୟାୟାର୍ଜିତଵିତ୍ତପୂର୍ଣମୁଦରଂ ଗର୍ଵେଣ ତୁଂଗଂ ଶିରୋ
ରେ ରେ ଜଂବୁକ ମୁଂଚ ମୁଂଚ ସହସା ନୀଚଂ ସୁନିଂଦ୍ୟଂ ଵପୁଃ ॥ 04 ॥

ୟେଷାଂ ଶ୍ରୀମଦ୍ୟଶୋଦାସୁତପଦକମଲେ ନାସ୍ତି ଭକ୍ତିର୍ନରାଣାଂ
ୟେଷାମାଭୀରକନ୍ୟାପ୍ରିୟଗୁଣକଥନେ ନାନୁରକ୍ତା ରସଜ୍ଞା ।
ୟେଷାଂ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଲୀଲାଲଲିତରସକଥାସାଦରୌ ନୈଵ କର୍ଣୌ
ଧିକ୍ ତାନ୍ ଧିକ୍ ତାନ୍ ଧିଗେତାନ୍ କଥୟତି ସତତଂ କୀର୍ତନସ୍ଥୋ ମୃଦଂଗଃ ॥ 05 ॥

ପତ୍ରଂ ନୈଵ ୟଦା କରୀଲଵିଟପେ ଦୋଷୋ ଵସଂତସ୍ୟ କିଂ
ନୋଲୂକୋଽପ୍ୟଵଲୋକତେ ୟଦି ଦିଵା ସୂର୍ୟସ୍ୟ କିଂ ଦୂଷଣମ୍ ।
ଵର୍ଷା ନୈଵ ପତଂତି ଚାତକମୁଖେ ମେଘସ୍ୟ କିଂ ଦୂଷଣଂ
ୟତ୍ପୂର୍ଵଂ ଵିଧିନା ଲଲାଟଲିଖିତଂ ତନ୍ମାର୍ଜିତୁଂ କଃ କ୍ଷମଃ ॥ 06 ॥

ସତ୍ସଂଗାଦ୍ଭଵତି ହି ସାଧୁନା ଖଲାନାଂ
ସାଧୂନାଂ ନ ହି ଖଲସଂଗତଃ ଖଲତ୍ଵମ୍ ।
ଆମୋଦଂ କୁସୁମଭଵଂ ମୃଦେଵ ଧତ୍ତେ
ମୃଦ୍ଗଂଧଂ ନହି କୁସୁମାନି ଧାରୟଂତି ॥ 07 ॥

ସାଧୂନାଂ ଦର୍ଶନଂ ପୁଣ୍ୟଂ ତୀର୍ଥଭୂତା ହି ସାଧଵଃ ।
କାଲେନ ଫଲତେ ତୀର୍ଥଂ ସଦ୍ୟଃ ସାଧୁସମାଗମଃ ॥ 08 ॥

ଵିପ୍ରାସ୍ମିନ୍ନଗରେ ମହାନ୍କଥୟ କସ୍ତାଲଦ୍ରୁମାଣାଂ ଗଣଃ
କୋ ଦାତା ରଜକୋ ଦଦାତି ଵସନଂ ପ୍ରାତର୍ଗୃହୀତ୍ଵା ନିଶି ।
କୋ ଦକ୍ଷଃ ପରଵିତ୍ତଦାରହରଣେ ସର୍ଵୋଽପି ଦକ୍ଷୋ ଜନଃ
କସ୍ମାଜ୍ଜୀଵସି ହେ ସଖେ ଵିଷକୃମିନ୍ୟାୟେନ ଜୀଵାମ୍ୟହମ୍ ॥ 09 ॥

ନ ଵିପ୍ରପାଦୋଦକକର୍ଦମାଣି
ନ ଵେଦଶାସ୍ତ୍ରଧ୍ଵନିଗର୍ଜିତାନି ।
ସ୍ଵାହାସ୍ଵଧାକାରଵିଵର୍ଜିତାନି
ଶ୍ମଶାନତୁଲ୍ୟାନି ଗୃହାଣି ତାନି ॥ 10 ॥

ସତ୍ୟଂ ମାତା ପିତା ଜ୍ଞାନଂ ଧର୍ମୋ ଭ୍ରାତା ଦୟା ସଖା ।
ଶାଂତିଃ ପତ୍ନୀ କ୍ଷମା ପୁତ୍ରଃ ଷଡେତେ ମମ ବାଂଧଵାଃ ॥ 11 ॥

ଅନିତ୍ୟାନି ଶରୀରାଣି ଵିଭଵୋ ନୈଵ ଶାଶ୍ଵତଃ ।
ନିତ୍ୟଂ ସଂନିହିତୋ ମୃତ୍ୟୁଃ କର୍ତଵ୍ୟୋ ଧର୍ମସଂଗ୍ରହଃ ॥ 12 ॥

ନିମଂତ୍ରୋତ୍ସଵା ଵିପ୍ରା ଗାଵୋ ନଵତୃଣୋତ୍ସଵାଃ ।
ପତ୍ୟୁତ୍ସାହୟୁତା ଭାର୍ୟା ଅହଂ କୃଷ୍ଣଚରଣୋତ୍ସଵଃ ॥ 13 ॥

ମାତୃଵତ୍ପରଦାରେଷୁ ପରଦ୍ରଵ୍ୟେଷୁ ଲୋଷ୍ଟ୍ରଵତ୍ ।
ଆତ୍ମଵତ୍ସର୍ଵଭୂତେଷୁ ୟଃ ପଶ୍ୟତି ସ ପଂଡିତଃ ॥ 14 ॥

ଧର୍ମେ ତତ୍ପରତା ମୁଖେ ମଧୁରତା ଦାନେ ସମୁତ୍ସାହତା
ମିତ୍ରେଽଵଂଚକତା ଗୁରୌ ଵିନୟତା ଚିତ୍ତେଽତିମଭୀରତା ।
ଆଚାରେ ଶୁଚିତା ଗୁଣେ ରସିକତା ଶାସ୍ତ୍ରେଷୁ ଵିଜ୍ଞାନତା
ରୂପେ ସୁଂଦରତା ଶିଵେ ଭଜନତା ତ୍ଵୟ୍ୟସ୍ତି ଭୋ ରାଘଵ ॥ 15 ॥

କାଷ୍ଠଂ କଲ୍ପତରୁଃ ସୁମେରୁଚଲଶ୍ଚିଂତାମଣିଃ ପ୍ରସ୍ତରଃ
ସୂର୍ୟାସ୍ତୀଵ୍ରକରଃ ଶଶୀ କ୍ଷୟକରଃ କ୍ଷାରୋ ହି ଵାରାଂ ନିଧିଃ ।
କାମୋ ନଷ୍ଟତନୁର୍ଵଲିର୍ଦିତିସୁତୋ ନିତ୍ୟଂ ପଶୁଃ କାମଗୌ-
ର୍ନୈତାଂସ୍ତେ ତୁଲୟାମି ଭୋ ରଘୁପତେ କସ୍ୟୋପମା ଦୀୟତେ ॥ 16 ॥

ଵିଦ୍ୟା ମିତ୍ରଂ ପ୍ରଵାସେ ଚ ଭାର୍ୟା ମିତ୍ରଂ ଗୃହେଷୁ ଚ ।
ଵ୍ୟାଧିତସ୍ୟୌଷଧଂ ମିତ୍ରଂ ଧର୍ମୋ ମିତ୍ରଂ ମୃତସ୍ୟ ଚ ॥ 17 ॥

ଵିନୟଂ ରାଜପୁତ୍ରେଭ୍ୟଃ ପଂଡିତେଭ୍ୟଃ ସୁଭାଷିତମ୍ ।
ଅନୃତଂ ଦ୍ୟୂତକାରେଭ୍ୟଃ ସ୍ତ୍ରୀଭ୍ୟଃ ଶିକ୍ଷେତ କୈତଵମ୍ ॥ 18 ॥

ଅନାଲୋକ୍ୟ ଵ୍ୟୟଂ କର୍ତା ଅନାଥଃ କଲହପ୍ରିୟଃ ।
ଆତୁରଃ ସର୍ଵକ୍ଷେତ୍ରେଷୁ ନରଃ ଶୀଘ୍ରଂ ଵିନଶ୍ୟତି ॥ 19 ॥

ନାହାରଂ ଚିଂତୟେତ୍ପ୍ରାଜ୍ଞୋ ଧର୍ମମେକଂ ହି ଚିଂତୟେତ୍ ।
ଆହାରୋ ହି ମନୁଷ୍ୟାଣାଂ ଜନ୍ମନା ସହ ଜାୟତେ ॥ 20 ॥

ଧନଧାନ୍ୟପ୍ରୟୋଗେଷୁ ଵିଦ୍ୟାସଂଗ୍ରହଣେ ତଥା ।
ଆହାରେ ଵ୍ୟଵହାରେ ଚ ତ୍ୟକ୍ତଲଜ୍ଜଃ ସୁଖୀ ଭଵେତ୍ ॥ 21 ॥

ଜଲବିଂଦୁନିପାତେନ କ୍ରମଶଃ ପୂର୍ୟତେ ଘଟଃ ।
ସ ହେତୁଃ ସର୍ଵଵିଦ୍ୟାନାଂ ଧର୍ମସ୍ୟ ଚ ଧନସ୍ୟ ଚ ॥ 22 ॥

ଵୟସଃ ପରିଣାମେଽପି ୟଃ ଖଲଃ ଖଲ ଏଵ ସଃ ।
ସଂପକ୍ଵମପି ମାଧୁର୍ୟଂ ନୋପୟାତୀଂଦ୍ରଵାରୁଣମ୍ ॥ 23 ॥

chanakya neethi chapter 12 in odia