ਭਰ੍ਤ੍ਰੁਰੁਇਹਰੇਃ ਸ਼ਤਕ ਤ੍ਰਿਸ਼ਤਿ – ਵੈਰਾਗ੍ਯ ਸ਼ਤਕਮ੍

bhartruhari sataka trisati vairaagya satakam in punjabi

ਚੂਡੋਤ੍ਤਂਸਿਤਚਂਦ੍ਰਚਾਰੁਕਲਿਕਾਚਂਚਚ੍ਛਿਖਾਭਾਸ੍ਵਰੋ
ਲੀਲਾਦਗ੍ਧਵਿਲੋਲਕਾਮਸ਼ਲਭਃ ਸ਼੍ਰੇਯੋਦਸ਼ਾਗ੍ਰੇ ਸ੍ਫੁਰਨ੍ ।
ਅਂਤਃਸ੍ਫੂਰ੍ਜਦ੍​ਅਪਾਰਮੋਹਤਿਮਿਰਪ੍ਰਾਗ੍ਭਾਰਂ ਉਚ੍ਚਾਟਯਨ੍
ਸ਼੍ਵੇਤਃਸਦ੍ਮਨਿ ਯੋਗਿਨਾਂ ਵਿਜਯਤੇ ਜ੍ਞਾਨਪ੍ਰਦੀਪੋ ਹਰਃ ॥ 3.1 ॥

ਭ੍ਰਾਂਤਂ ਦੇਸ਼ਂ ਅਨੇਕਦੁਰ੍ਗਵਿਸ਼ਮਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਂ ਨ ਕਿਂਚਿਤ੍ਫਲਂ
ਤ੍ਯਕ੍ਤ੍ਵਾ ਜਾਤਿਕੁਲਾਭਿਮਾਨਂ ਉਚਿਤਂ ਸੇਵਾ ਕ੍ਰੁਰੁਇਤਾ ਨਿਸ਼੍ਫਲਾ ।
ਭੁਕ੍ਤਂ ਮਾਨਵਿਵਰ੍ਜਿਤਂ ਪਰਗ੍ਰੁਰੁਇਹੇਸ਼੍ਵਾਸ਼ਂਕਯਾ ਕਾਕਵਤ੍
ਤ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਣੇ ਜ੍ਰੁਰੁਇਂਭਸਿ ਪਾਪਕਰ੍ਮਪਿਸ਼ੁਨੇ ਨਾਦ੍ਯਾਪਿ ਸਂਤੁਸ਼੍ਯਸਿ ॥ 3.2 ॥

ਉਤ੍ਖਾਤਂ ਨਿਧਿਸ਼ਂਕਯਾ ਕ੍ਸ਼ਿਤਿਤਲਂ ਧ੍ਮਾਤਾ ਗਿਰੇਰ੍ਧਾਤਵੋ
ਨਿਸ੍ਤੀਰ੍ਣਃ ਸਰਿਤਾਂ ਪਤਿਰ੍ਨ੍ਰੁਰੁਇਪਤਯੋ ਯਤ੍ਨੇਨ ਸਂਤੋਸ਼ਿਤਾਃ ।
ਮਂਤ੍ਰਾਰਾਧਨਤਤ੍ਪਰੇਣ ਮਨਸਾ ਨੀਤਾਃ ਸ਼੍ਮਸ਼ਾਨੇ ਨਿਸ਼ਾਃ
ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਃ ਕਾਣਵਰਾਟਕੋ਽ਪਿ ਨ ਮਯਾ ਤ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਣੇ ਸਕਾਮਾ ਭਵ ॥ 3.3 ॥

ਖਲਾਲਾਪਾਃ ਸੌਢਾਃ ਕਥਂ ਅਪਿ ਤਦ੍​ਆਰਾਧਨਪਰੈਰ੍ਨਿਗ੍ਰੁਰੁਇਹ੍ਯਾਂਤਰ੍
ਬਾਸ਼੍ਪਂ ਹਸਿਤਂ ਅਪਿ ਸ਼ੂਨ੍ਯੇਨ ਮਨਸਾ ।
ਕ੍ਰੁਰੁਇਤੋ ਵਿਤ੍ਤਸ੍ਤਂਭਪ੍ਰਤਿਹਤਧਿਯਾਂ ਅਂਜਲਿਰਪਿ
ਤ੍ਵਂ ਆਸ਼ੇ ਮੋਘਾਸ਼ੇ ਕਿਮ ਅਪਰਂ ਅਤੋ ਨਰ੍ਤਯਸਿ ਮਾਮ੍ ॥ 3.4 ॥

ਅਮੀਸ਼ਾਂ ਪ੍ਰਾਣਾਨਾਂ ਤੁਲਿਤਵਿਸਿਨੀਪਤ੍ਰਪਯਸਾਂ
ਕ੍ਰੁਰੁਇਤੇ ਕਿਂ ਨਾਸ੍ਮਾਭਿਰ੍ਵਿਗਲਿਤਵਿਵੇਕੈਰ੍ਵ੍ਯਵਸਿਤਮ੍ ।
ਯਦ੍​ਆਢ੍ਯਾਨਾਂ ਅਗ੍ਰੇ ਦ੍ਰਵਿਣਮਦਨਿਃਸਂਜ੍ਞਮਨਸਾਂ
ਕ੍ਰੁਰੁਇਤਂ ਮਾਵਵ੍ਰੀਡੈਰ੍ਨਿਜਗੁਣਕਥਾਪਾਤਕਂ ਅਪਿ ॥ 3.5 ॥

ਕ੍ਸ਼ਾਂਤਂ ਨ ਕ੍ਸ਼ਮਯਾ ਗ੍ਰੁਰੁਇਹੋਚਿਤਸੁਖਂ ਤ੍ਯਕ੍ਤਂ ਨ ਸਂਤੋਸ਼ਤਃ
ਸੋਢੋ ਦੁਃਸਹਸ਼ੀਤਤਾਪਪਵਨਕ੍ਲੇਸ਼ੋ ਨ ਤਪ੍ਤਂ ਤਪਃ ।
ਧ੍ਯਾਤਂ ਵਿਤ੍ਤਂ ਅਹਰ੍ਨਿਸ਼ਂ ਨਿਤ੍ਯਮਿਤਪ੍ਰਾਣੈਰ੍ਨ ਸ਼ਂਭੋਃ ਪਦਂ
ਤਤ੍ਤਤ੍ਕਰ੍ਮ ਕ੍ਰੁਰੁਇਤਂ ਯਦੇਵ ਮੁਨਿਭਿਸ੍ਤੈਸ੍ਤੈਃ ਫਲੈਰ੍ਵਂਚਿਤਾਃ ॥ 3.6 ॥

ਭੋਗਾ ਨ ਭੁਕ੍ਤਾ ਵਯਂ ਏਵ ਭੁਕ੍ਤਾਸ੍
ਤਪੋ ਨ ਤਪ੍ਤਂ ਵਯਂ ਏਵ ਤਪ੍ਤਾਃ ।
ਕਾਲੋ ਨ ਯਾਤੋ ਵਯਂ ਏਵ ਯਾਤਾਸ੍ਤ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਣਾ
ਨ ਜੀਰ੍ਣਾ ਵਯਂ ਏਵ ਜੀਰ੍ਣਾਃ ॥ 3.7 ॥

ਬਲਿਭਿਰ੍ਮੁਖਂ ਆਕ੍ਰਾਂਤਂ ਪਲਿਤੇਨਾਂਕਿਤਂ ਸ਼ਿਰਃ ।
ਗਾਤ੍ਰਾਣਿ ਸ਼ਿਥਿਲਾਯਂਤੇ ਤ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਣੈਕਾ ਤਰੁਣਾਯਤੇ ॥ 3.8 ॥

ਵਿਵੇਕਵ੍ਯਾਕੋਸ਼ੇ ਵਿਦਧਤਿ ਸਮੇ ਸ਼ਾਮ੍ਯਤਿ ਤ੍ਰੁਰੁਇਸ਼ਾ
ਪਰਿਸ਼੍ਵਂਗੇ ਤੁਂਗੇ ਪ੍ਰਸਰਤਿਤਰਾਂ ਸਾ ਪਰਿਣਤਾ ।
ਜਰਾਜੀਰ੍ਣੈਸ਼੍ਵਰ੍ਯਗ੍ਰਸਨਗਹਨਾਕ੍ਸ਼ੇਪਕ੍ਰੁਰੁਇਪਣਸ੍ਤ੍ਰੁਰੁਇਸ਼ਾਪਾਤ੍ਰਂ
ਯਸ੍ਯਾਂ ਭਵਤਿ ਮਰੁਤਾਂ ਅਪ੍ਯਧਿਪਤਿਃ ॥ 3.81 ॥

ਨਿਵ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਤਾ ਭੋਗੇਚ੍ਛਾ ਪੁਰੁਸ਼ਬਹੁਮਾਨੋ਽ਪਿ ਗਲਿਤਃ
ਸਮਾਨਾਃ ਸ੍ਵਰ੍ਯਾਤਾਃ ਸਪਦਿ ਸੁਹ੍ਰੁਰੁਇਦੋ ਜੀਵਿਤਸਮਾਃ ।
ਸ਼ਨੈਰ੍ਯਸ਼੍ਟ੍ਯੁਤ੍ਥਾਨਂ ਘਨਤਿਮਿਰਰੁਦ੍ਧੇ ਚ ਨਯਨੇ
ਅਹੋ ਮੂਢਃ ਕਾਯਸ੍ਤਦਪਿ ਮਰਣਾਪਾਯਚਕਿਤਃ ॥ 3.9 ॥

ਆਸ਼ਾ ਨਾਮ ਨਦੀ ਮਨੋਰਥਜਲਾ ਤ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਣਾਤਰਂਗਾਕੁਲਾ
ਰਾਗਗ੍ਰਾਹਵਤੀ ਵਿਤਰ੍ਕਵਿਹਗਾ ਧੈਰ੍ਯਦ੍ਰੁਮਧ੍ਵਂਸਿਨੀ ।
ਮੋਹਾਵਰ੍ਤਸੁਦੁਸ੍ਤਰਾਤਿਗਹਨਾ ਪ੍ਰੋਤ੍ਤੁਂਗਚਿਂਤਾਤਟੀ
ਤਸ੍ਯਾਃ ਪਰਗਤਾ ਵਿਸ਼ੁਦ੍ਧਂ ਅਲਸੋ ਨਂਦਂਤਿ ਯੋਗੀਸ਼੍ਵਰਾਃ ॥ 3.10 ॥

ਨ ਸਂਸਾਰੋਤ੍ਪਨ੍ਨਂ ਚਰਿਤਂ ਅਨੁਪਸ਼੍ਯਾਮਿ ਕੁਸ਼ਲਂ
ਵਿਪਾਕਃ ਪੁਣ੍ਯਾਨਾਂ ਜਨਯਤਿ ਭਯਂ ਮੇ ਵਿਮ੍ਰੁਰੁਇਸ਼ਤਃ ।
ਮਹਦ੍ਭਿਃ ਪੁਣ੍ਯੌਘੈਸ਼੍ਚਿਰਪਰਿਗ੍ਰੁਰੁਇਹੀਤਾਸ਼੍ਚ ਵਿਸ਼ਯਾ
ਮਹਾਂਤੋ ਜਾਯਂਤੇ ਵ੍ਯਸਨਂ ਇਵ ਦਾਤੁਂ ਵਿਸ਼ਯਿਣਾਮ੍ ॥ 3.11 ॥

ਅਵਸ਼੍ਯਂ ਯਾਤਾਰਸ਼੍ਚਿਰਤਰਂ ਉਸ਼ਿਤ੍ਵਾਪਿ ਵਿਸ਼ਯਾ
ਵਿਯੋਗੇ ਕੋ ਭੇਦਸ੍ਤ੍ਯਜਤਿ ਨ ਜਨੋ ਯਤ੍ਸ੍ਵਯਂ ਅਮੂਨ੍ ।
ਵ੍ਰਜਂਤਃ ਸ੍ਵਾਤਂਤ੍ਰ੍ਯਾਦਤੁਲਪਰਿਤਾਪਾਯ ਮਨਸਃ
ਸ੍ਵਯਂ ਤ੍ਯਕ੍ਤਾ ਹ੍ਯੇਤੇ ਸ਼ਮਸੁਖਂ ਅਨਂਤਂ ਵਿਦਧਤਿ ॥ 3.12 ॥

ਬ੍ਰਹ੍ਮਜ੍ਞਾਨਵਿਵੇਕਨਿਰ੍ਮਲਧਿਯਃ ਕੁਰ੍ਵਂਤ੍ਯਹੋ ਦੁਸ਼੍ਕਰਂ
ਯਨ੍ਮੁਂਚਂਤ੍ਯੁਪਭੋਗਭਾਂਜ੍ਯਪਿ ਧਨਾਨ੍ਯੇਕਾਂਤਤੋ ਨਿਃਸ੍ਪ੍ਰੁਰੁਇਹਾਃ ।
ਸਂਪ੍ਰਾਤਾਨ੍ਨ ਪੁਰਾ ਨ ਸਂਪ੍ਰਤਿ ਨ ਚ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤੌ ਦ੍ਰੁਰੁਇਢਪ੍ਰਤ੍ਯਯਾਨ੍
ਵਾਂਛਾਮਾਤ੍ਰਪਰਿਗ੍ਰਹਾਨਪਿ ਪਰਂ ਤ੍ਯਕ੍ਤੁਂ ਨ ਸ਼ਕ੍ਤਾ ਵਯਮ੍ ॥ 3.13 ॥

ਧਨ੍ਯਾਨਾਂ ਗਿਰਿਕਂਦਰੇਸ਼ੁ ਵਸਤਾਂ ਜ੍ਯੋਤਿਃ ਪਰਂ ਧ੍ਯਾਯਤਾਮਾਨਂਦਾਸ਼੍ਰੁ
ਜਲਂ ਪਿਬਂਤਿ ਸ਼ਕੁਨਾ ਨਿਃਸ਼ਂਕਂ ਅਂਕੇਸ਼ਯਾਃ ।
ਅਸ੍ਮਾਕਂ ਤੁ ਮਨੋਰਥੋਪਰਚਿਤਪ੍ਰਾਸਾਦਵਾਪੀਤਟਕ੍ਰੀਡਾ
ਕਾਨਨਕੇਲਿਕੌਤੁਕਜੁਸ਼ਾਂ ਆਯੁਃ ਪਰਂ ਕ੍ਸ਼ੀਯਤੇ ॥ 3.14 ॥

ਭਿਕ੍ਸ਼ਾਸ਼ਤਂ ਤਦਪਿ ਨੀਰਸਂ ਏਕਬਾਰਂ
ਸ਼ਯ੍ਯਾ ਚ ਭੂਃ ਪਰਿਜਨੋ ਨਿਜਦੇਹਮਾਤ੍ਰਮ੍ ।
ਵਸ੍ਤ੍ਰਂ ਵਿਸ਼ੀਰ੍ਣਸ਼ਤਖਂਡਮਯੀ ਚ ਕਂਥਾ
ਹਾ ਹਾ ਤਥਾਪਿ ਵਿਸ਼ਯਾ ਨ ਪਰਿਤ੍ਯਜਂਤਿ ॥ 3.15 ॥

ਸ੍ਤਨੌ ਮਾਂਸਗ੍ਰਂਥੀ ਕਨਕਕਲਸ਼ਾਵਿਤ੍ਯੁਪਮਿਤੀ
ਮੁਖਂ ਸ਼੍ਲੇਸ਼੍ਮਾਗਾਰਂ ਤਦਪਿ ਚ ਸ਼ਸ਼ਾਂਕੇਨ ਤੁਲਿਤਮ੍ ।
ਸ੍ਰਵਨ੍ਮੂਤ੍ਰਕ੍ਲਿਨ੍ਨਂ ਕਰਿਵਰਸ਼ਿਰਸ੍ਪਰ੍ਧਿ ਜਘਨਂ
ਮੁਹੁਰ੍ਨਿਂਦ੍ਯਂ ਰੂਪਂ ਕਵਿਜਨਵਿਸ਼ੇਸ਼ੈਰ੍ਗੁਰੁਕ੍ਰੁਰੁਇਤਮ੍ ॥ 3.16 ॥

ਏਕੋ ਰਾਗਿਸ਼ੁ ਰਾਜਤੇ ਪ੍ਰਿਯਤਮਾਦੇਹਾਰ੍ਧਹਾਰੀ ਹਰੋ
ਨੀਰਾਗੇਸ਼ੁ ਜਨੋ ਵਿਮੁਕ੍ਤਲਲਨਾਸਂਗੋ ਨ ਯਸ੍ਮਾਤ੍ਪਰਃ ।
ਦੁਰ੍ਵਾਰਸ੍ਮਰਬਾਣਪਨ੍ਨਗਵਿਸ਼ਵ੍ਯਾਬਿਦ੍ਧਮੁਗ੍ਧੋ ਜਨਃ
ਸ਼ੇਸ਼ਃ ਕਾਮਵਿਡਂਬਿਤਾਨ੍ਨ ਵਿਸ਼ਯਾਨ੍ਭੋਕ੍ਤੁਂ ਨ ਮੋਕ੍ਤੁਂ ਕ੍ਸ਼ਮਃ ॥ 3.17 ॥

ਅਜਾਨਂਦਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਂ ਪਤਤੁ ਸ਼ਲਭਸ੍ਤੀਵ੍ਰਦਹਨੇ
ਸ ਮੀਨੋ਽ਪ੍ਯਜ੍ਞਾਨਾਦ੍ਬਡਿਸ਼ਯੁਤਂ ਅਸ਼੍ਨਾਤੁ ਪਿਸ਼ਿਤਮ੍ ।
ਵਿਜਾਨਂਤੋ਽ਪ੍ਯੇਤੇ ਵਯਂ ਇਹ ਵਿਯਜ੍ਜਾਲਜਟਿਲਾਨ੍
ਨ ਮੁਂਚਾਮਃ ਕਾਨਾਂ ਅਹਹ ਗਹਨੋ ਮੋਹਮਹਿਮਾ ॥ 3.18 ॥

ਤ੍ਰੁਰੁਇਸ਼ਾ ਸ਼ੁਸ਼੍ਯਤ੍ਯਾਸ੍ਯੇ ਪਿਬਤਿ ਸਲਿਲਂ ਸ਼ੀਤਮਧੁਰਂ
ਕ੍ਸ਼ੁਧਾਰ੍ਤਃ ਸ਼ਾਲ੍ਯਨ੍ਨਂ ਕਵਲਯਤਿ ਮਾਂਸਾਦਿਕਲਿਤਮ੍ ।
ਪ੍ਰਦੀਪ੍ਤੇ ਕਾਮਾਗ੍ਨੌ ਸੁਦ੍ਰੁਰੁਇਢਤਰਂ ਆਲਿਂਗਤਿ ਵਧੂਂ
ਪ੍ਰਤੀਕਾਰਂ ਵ੍ਯਾਧਃ ਸੁਖਂ ਇਤਿ ਵਿਪਰ੍ਯਸ੍ਯਤਿ ਜਨਃ ॥ 3.19 ॥

ਤੁਂਗਂ ਵੇਸ਼੍ਮ ਸੁਤਾਃ ਸਤਾਂ ਅਭਿਮਤਾਃ ਸਂਖ੍ਯਾਤਿਗਾਃ ਸਂਪਦਃ
ਕਲ੍ਯਾਣੀ ਦਯਿਤਾ ਵਯਸ਼੍ਚ ਨਵਂ ਇਤ੍ਯਜ੍ਞਾਨਮੂਢੋ ਜਨਃ ।
ਮਤ੍ਵਾ ਵਿਸ਼੍ਵਂ ਅਨਸ਼੍ਵਰਂ ਨਿਵਿਸ਼ਤੇ ਸਂਸਾਰਕਾਰਾਗ੍ਰੁਰੁਇਹੇ
ਸਂਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਯ ਕ੍ਸ਼ਣਭਂਗੁਰਂ ਤਦਖਿਲਂ ਧਨ੍ਯਸ੍ਤੁ ਸਨ੍ਨ੍ਯਸ੍ਯਤਿ ॥ 3.20 ॥

ਦੀਨਾ ਦੀਨਮੁਖੈਃ ਸਦੈਵ ਸ਼ਿਸ਼ੁਕੈਰਾਕ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟਜੀਰ੍ਣਾਂਬਰਾ
ਕ੍ਰੋਸ਼ਦ੍ਭਿਃ ਕ੍ਸ਼ੁਧਿਤੈਰ੍ਨਿਰਨ੍ਨਵਿਧੁਰਾ ਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਯਾ ਨ ਚੇਦ੍ਗੇਹਿਨੀ ।
ਯਾਚ੍ਞਾਭਂਗਭਯੇਨ ਗਦ੍ਗਦਗਲਤ੍ਰੁਟ੍ਯਦ੍ਵਿਲੀਨਾਕ੍ਸ਼ਰਂ
ਕੋ ਦੇਹੀਤਿ ਵਦੇਤ੍ਸ੍ਵਦਗ੍ਧਜਠਰਸ੍ਯਾਰ੍ਥੇ ਮਨਸ੍ਵੀ ਪੁਮਾਨ੍ ॥ 3.21 ॥

ਅਭਿਮਤਮਹਾਮਾਨਗ੍ਰਂਥਿਪ੍ਰਭੇਦਪਟੀਯਸੀ
ਗੁਰੁਤਰਗੁਣਗ੍ਰਾਮਾਭੋਜਸ੍ਫੁਟੋਜ੍ਜ੍ਵਲਚਂਦ੍ਰਿਕਾ ।
ਵਿਪੁਲਵਿਲਲ੍ਲਜ੍ਜਾਵਲ੍ਲੀਵਿਤਾਨਕੁਠਾਰਿਕਾ
ਜਠਰਪਿਠਰੀ ਦੁਸ੍ਪੁਰੇਯਂ ਕਰੋਤਿ ਵਿਡਂਬਨਮ੍ ॥ 3.22 ॥

ਪੁਣ੍ਯੇ ਗ੍ਰਾਮੇ ਵਨੇ ਵਾ ਮਹਤਿ ਸਿਤਪਟਚ੍ਛਨ੍ਨਪਾਲੀ ਕਪਾਲਿਂ
ਹ੍ਯਾਦਾਯ ਨ੍ਯਾਯਗਰ੍ਭਦ੍ਵਿਜਹੁਤਹੁਤਭੁਗ੍ਧੂਮਧੂਮ੍ਰੋਪਕਂਠੇ ।
ਦ੍ਵਾਰਂ ਦ੍ਵਾਰਂ ਪ੍ਰਵਿਸ਼੍ਟੋ ਵਰਂ ਉਦਰਦਰੀਪੂਰਣਾਯ ਕ੍ਸ਼ੁਧਾਰ੍ਤੋ
ਮਾਨੀ ਪ੍ਰਾਣੈਃ ਸਨਾਥੋ ਨ ਪੁਨਰਨੁਦਿਨਂ ਤੁਲ੍ਯਕੁਲ੍ਯੇਸੁ ਦੀਨਃ ॥ 3.23 ॥

ਗਂਗਾਤਰਂਗਕਣਸ਼ੀਕਰਸ਼ੀਤਲਾਨਿ
ਵਿਦ੍ਯਾਧਰਾਧ੍ਯੁਸ਼ਿਤਚਾਰੁਸ਼ਿਲਾਤਲਾਨਿ ।
ਸ੍ਥਾਨਾਨਿ ਕਿਂ ਹਿਮਵਤਃ ਪ੍ਰਲਯਂ ਗਤਾਨਿ
ਯਤ੍ਸਾਵਮਾਨਪਰਪਿਂਡਰਤਾ ਮਨੁਸ਼੍ਯਾਃ ॥ 3.24 ॥

ਕਿਂ ਕਂਦਾਃ ਕਂਦਰੇਭ੍ਯਃ ਪ੍ਰਲਯਂ ਉਪਗਤਾ ਨਿਰ੍ਝਰਾ ਵਾ ਗਿਰਿਭ੍ਯਃ
ਪ੍ਰਧ੍ਵਸ੍ਤਾ ਵਾ ਤਰੁਭ੍ਯਃ ਸਰਸਗਲਭ੍ਰੁਰੁਇਤੋ ਵਲ੍ਕਲਿਨ੍ਯਸ਼੍ਚ ਸ਼ਾਖਾਃ ।
ਵੀਕ੍ਸ਼੍ਯਂਤੇ ਯਨ੍ਮੁਖਾਨਿ ਪ੍ਰਸਭਂ ਅਪਗਤਪ੍ਰਸ਼੍ਰਯਾਣਾਂ ਖਲਾਨਾਂ
ਦੁਃਖਾਪ੍ਤਸ੍ਵਲ੍ਪਵਿਤ੍ਤਸ੍ਮਯਪਵਨਵਸ਼ਾਨਰ੍ਤਿਤਭ੍ਰੂਲਤਾਨਿ ॥ 3.25 ॥

ਪੁਣ੍ਯੈਰ੍ਮੂਲਫਲੈਸ੍ਤਥਾ ਪ੍ਰਣਯਿਨੀਂ ਵ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਤਿਂ ਕੁਰੁਸ਼੍ਵਾਧੁਨਾ
ਭੂਸ਼ਯ੍ਯਾਂ ਨਵਪਲ੍ਲਵੈਰਕ੍ਰੁਰੁਇਪਣੈਰੁਤ੍ਤਿਸ਼੍ਠ ਯਾਵੋ ਵਨਮ੍ ।
ਕ੍ਸ਼ੁਦ੍ਰਾਣਾਂ ਅਵਿਵੇਕਮੂਢਮਨਸਾਂ ਯਤ੍ਰੇਸ਼੍ਵਰਾਣਾਂ ਸਦਾ
ਵਿਤ੍ਤਵ੍ਯਾਧਿਵਿਕਾਰਵਿਹ੍ਵਲਗਿਰਾਂ ਨਾਮਾਪਿ ਨ ਸ਼੍ਰੂਯਤੇ ॥ 3.26 ॥

ਫਲਂ ਸ੍ਵੇਚ੍ਛਾਲਭ੍ਯਂ ਪ੍ਰਤਿਵਨਂ ਅਖੇਦਂ ਕ੍ਸ਼ਿਤਿਰੁਹਾਂ
ਪਯਃ ਸ੍ਥਾਨੇ ਸ੍ਥਾਨੇ ਸ਼ਿਸ਼ਿਰਮਧੁਰਂ ਪੁਣ੍ਯਸਰਿਤਾਮ੍ ।
ਮ੍ਰੁਰੁਇਦੁਸ੍ਪਰ੍ਸ਼ਾ ਸ਼ਯ੍ਯਾ ਸੁਲਲਿਤਲਤਾਪਲ੍ਲਵਮਯੀ
ਸਹਂਤੇ ਸਂਤਾਪਂ ਤਦਪਿ ਧਨਿਨਾਂ ਦ੍ਵਾਰਿ ਕ੍ਰੁਰੁਇਪਣਾਃ ॥ 3.27 ॥

ਯੇ ਵਰ੍ਤਂਤੇ ਧਨਪਤਿਪੁਰਃ ਪ੍ਰਾਰ੍ਥਨਾਦੁਃਖਭਾਜੋ
ਯੇ ਚਾਲ੍ਪਤ੍ਵਂ ਦਧਤਿ ਵਿਸ਼ਯਾਕ੍ਸ਼ੇਪਪਰ੍ਯਾਪ੍ਤਬੁਦ੍ਧੇਃ ।
ਤੇਸ਼ਾਂ ਅਂਤਃਸ੍ਫੁਰਿਤਹਸਿਤਂ ਵਾਸਰਾਣਿ ਸ੍ਮਰੇਯਂ
ਧ੍ਯਾਨਚ੍ਛੇਦੇ ਸ਼ਿਖਰਿਕੁਹਰਗ੍ਰਾਵਸ਼ਯ੍ਯਾਨਿਸ਼ਣ੍ਣਃ ॥ 3.28 ॥

ਯੇ ਸਂਤੋਸ਼ਨਿਰਂਤਰਪ੍ਰਮੁਦਿਤਸ੍ਤੇਸ਼ਾਂ ਨ ਭਿਨ੍ਨਾ ਮੁਦੋ
ਯੇ ਤ੍ਵਨ੍ਯੇ ਧਨਲੁਬ੍ਧਸਂਕਲਧਿਯਸ੍ਤੇਸਾਂ ਨ ਤ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਣਾਹਤਾ ।
ਇਤ੍ਥਂ ਕਸ੍ਯ ਕ੍ਰੁਰੁਇਤੇ ਕੁਤਃ ਸ ਵਿਧਿਨਾ ਕੀਦ੍ਰੁਰੁਇਕ੍ਪਦਂ ਸਂਪਦਾਂ
ਸ੍ਵਾਤ੍ਮਨ੍ਯੇਵ ਸਮਾਪ੍ਤਹੇਮਮਹਿਮਾ ਮੇਰੁਰ੍ਨ ਮੇ ਰੋਚਤੇ ॥ 3.29 ॥

ਭਿਕ੍ਸ਼ਾਹਾਰਂ ਅਦੈਨ੍ਯਂ ਅਪ੍ਰਤਿਸੁਖਂ ਭੀਤਿਚ੍ਛਿਦਂ ਸਰ੍ਵਤੋ
ਦੁਰ੍ਮਾਤ੍ਸਰ੍ਯਮਦਾਭਿਮਾਨਮਥਨਂ ਦੁਃਖੌਘਵਿਧ੍ਵਂਸਨਮ੍ ।
ਸਰ੍ਵਤ੍ਰਾਨ੍ਵਹਂ ਅਪ੍ਰਯਤ੍ਨਸੁਲਭਂ ਸਾਧੁਪ੍ਰਿਯਂ ਪਾਵਨਂ
ਸ਼ਂਭੋਃ ਸਤ੍ਰਂ ਅਵਾਯਂ ਅਕ੍ਸ਼ਯਨਿਧਿਂ ਸ਼ਂਸਂਤਿ ਯੋਗੀਸ਼੍ਵਰਾਃ ॥ 3.30 ॥

ਭੋਗੇ ਰੋਗਭਯਂ ਕੁਲੇ ਚ੍ਯੁਤਿਭਯਂ ਵਿਤ੍ਤੇ ਨ੍ਰੁਰੁਇਪਾਲਾਦ੍ਭਯਂ
ਮਾਨੇ ਧੈਨ੍ਯਭਯਂ ਬਲੇ ਰਿਪੁਭਯਂ ਰੂਪੇ ਜਰਾਯ ਭਯਮ੍ ।
ਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰੇ ਵਾਦਿਭਯਂ ਗੁਣੇ ਖਲਭਯਂ ਕਾਯੇ ਕ੍ਰੁਰੁਇਤਾਂਤਾਦ੍ਭਯਂ
ਸਰ੍ਵਂ ਵਸ੍ਤੁ ਭਯਾਨ੍ਵਿਤਂ ਭੁਵਿ ਨ੍ਰੁਰੁਇਣਾਂ ਵੈਰਾਗ੍ਯਮੇਵਾਭਯਮ੍ ॥ 3.31 ॥

ਆਕ੍ਰਾਂਤਂ ਮਰਣੇਨ ਜਨ੍ਮ ਜਰਸਾ ਚਾਤ੍ਯੁਜ੍ਜ੍ਵਲਂ ਯੌਵਨਂ
ਸਂਤੋਸ਼ੋ ਧਨਲਿਪ੍ਸਯਾ ਸ਼ਮਮੁਖਂ ਪ੍ਰੌਢਾਂਗਨਾਵਿਭ੍ਰਮੈਃ ।
ਲੋਕੈਰ੍ਮਤ੍ਸਰਿਭਿਰ੍ਗੁਣਾ ਵਨਭੁਵੋ ਵ੍ਯਾਲੈਰ੍ਨ੍ਰੁਰੁਇਪਾ ਦੁਰ੍ਜਨੈਰ੍
ਅਸ੍ਥੈਰ੍ਯੇਣ ਵਿਭੂਤਯੋ਽ਪ੍ਯਪਹਤਾ ਗ੍ਰਸ੍ਤਂ ਨ ਕਿਂ ਕੇਨ ਵਾ ॥ 3.32 ॥

ਆਧਿਵ੍ਯਾਧਿਸ਼ਤੈਰ੍ਜਨਸ੍ਯ ਵਿਵਿਧੈਰਾਰੋਗ੍ਯਂ ਉਨ੍ਮੂਲ੍ਯਤੇ
ਲਕ੍ਸ਼੍ਮੀਰ੍ਯਤ੍ਰ ਪਤਂਤਿ ਤਤ੍ਰ ਵਿਵ੍ਰੁਰੁਇਤਦ੍ਵਾਰਾ ਇਵ ਵ੍ਯਾਪਦਃ ।
ਜਾਤਂ ਜਾਤਂ ਅਵਸ਼੍ਯਂ ਆਸ਼ੁ ਵਿਵਸ਼ਂ ਮ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਯੁਃ ਕਰੋਤ੍ਯਾਤ੍ਮਸਾਤ੍
ਤਤ੍ਕਿਂ ਤੇਨ ਨਿਰਂਕੁਸ਼ੇਨ ਵਿਧਿਨਾ ਯਨ੍ਨਿਰ੍ਮਿਤਂ ਸੁਸ੍ਥਿਰਮ੍ ॥ 3.33 ॥

ਭੋਗਾਸ੍ਤੁਂਗਤਰਂਗਭਂਗਤਰਲਾਃ ਪ੍ਰਾਣਾਃ ਕ੍ਸ਼ਣਧ੍ਵਂਸਿਨਃ
ਸ੍ਤੋਕਾਨ੍ਯੇਵ ਦਿਨਾਨਿ ਯੌਵਨਸੁਖਂ ਸ੍ਫੂਰ੍ਤਿਃ ਪ੍ਰਿਯਾਸੁ ਸ੍ਥਿਤਾ ।
ਤਤ੍ਸਂਸਾਰਂ ਅਸਾਰਂ ਏਵ ਨਿਖਿਲਂ ਬੁਦ੍ਧ੍ਵਾ ਬੁਧਾ ਬੋਧਕਾ
ਲੋਕਾਨੁਗ੍ਰਹਪੇਸ਼ਲੇਨ ਮਨਸਾ ਯਤ੍ਨਃ ਸਮਾਧੀਯਤਾਮ੍ ॥ 3.34 ॥

ਭੋਗਾ ਮੇਘਵਿਤਾਨਮਧ੍ਯਵਿਲਸਤ੍ਸੌਦਾਮਿਨੀਚਂਚਲਾ
ਆਯੁਰ੍ਵਾਯੁਵਿਘਟ੍ਟਿਤਾਬ੍ਜਪਟਲੀਲੀਨਾਂਬੁਵਦ੍ਭਂਗੁਰਮ੍ ।
ਲੀਲਾ ਯੌਵਨਲਾਲਸਾਸ੍ਤਨੁਭ੍ਰੁਰੁਇਤਾਂ ਇਤ੍ਯਾਕਲਯ੍ਯ ਦ੍ਰੁਤਂ
ਯੋਗੇ ਧੈਰ੍ਯਸਮਾਧਿਸਿਦ੍ਧਿਸੁਲਭੇ ਬੁਦ੍ਧਿਂ ਵਿਦਧ੍ਵਂ ਬੁਧਾਃ ॥ 3.35 ॥

ਭੋਗੇ ਰੋਗਭਯਂ ਕੁਲੇ ਚ੍ਯੁਤਿਭਯਂ ਵਿਤ੍ਤੇ ਨ੍ਰੁਰੁਇਪਾਲਾਦ੍ਭਯਂ
ਮਾਨੇ ਦੈਨ੍ਯਭਯਂ ਬਲੇ ਰਿਪੁਭਯਂ ਰੂਪੇ ਜਰਾਯਾ ਭਯਮ੍ ।
ਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰੇ ਵਾਦਿਭਯਂ ਗੁਣੇ ਖਲਭਯਂ ਕਾਯੇ ਕ੍ਰੁਰੁਇਤਾਂਤਾਦ੍ਭਯਂ
ਸਰ੍ਵਂ ਵਸ੍ਤੁ ਭਯਾਨ੍ਵਿਤਂ ਭੁਵਿ ਨ੍ਰੁਰੁਇਣਾਂ ਵੈਰਾਗ੍ਯਮੇਵਾਭਯਂ ॥ 3.36 ॥

ਕ੍ਰੁਰੁਇਚ੍ਛ੍ਰੇਣਾਮੇਧ੍ਯਮਧ੍ਯੇ ਨਿਯਮਿਤਤਨੁਭਿਃ ਸ੍ਥੀਯਤੇ ਗਰ੍ਭਵਾਸੇ
ਕਾਂਤਾਵਿਸ਼੍ਲੇਸ਼ਦੁਃਖਵ੍ਯਤਿਕਰਵਿਸ਼ਮੋ ਯੌਵਨੇ ਚੋਪਭੋਗਃ ।
ਵਾਮਾਕ੍ਸ਼ੀਣਾਂ ਅਵਜ੍ਞਾਵਿਹਸਿਤਵਸਤਿਰ੍ਵ੍ਰੁਰੁਇਦ੍ਧਭਾਵੋ਽ਨ੍ਯਸਾਧੁਃ
ਸਂਸਾਰੇ ਰੇ ਮਨੁਸ਼੍ਯਾ ਵਦਤ ਯਦਿ ਸੁਖਂ ਸ੍ਵਲ੍ਪਂ ਅਪ੍ਯਸ੍ਤਿ ਕਿਂਚਿਥ੍ ॥ 3.37 ॥

ਵ੍ਯਾਘ੍ਰੀਵ ਤਿਸ਼੍ਠਤਿ ਜਰਾ ਪਰਿਤਰ੍ਜਯਂਤੀ
ਰੋਗਾਸ਼੍ਚ ਸ਼ਤ੍ਰਵ ਇਵ ਪ੍ਰਹਰਂਤਿ ਦੇਹਮ੍ ।
ਆਯੁਃ ਪਰਿਸ੍ਰਵਂਤਿ ਭਿਨ੍ਨਘਟਾਦਿਵਾਂਭੋ
ਲੋਕਸ੍ਤਥਾਪ੍ਯਹਿਤਂ ਆਚਰਤੀਤਿ ਚਿਤ੍ਰਮ੍ ॥ 3.38 ॥

ਭੋਗਾ ਭਂਗੁਰਵ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਤਯੋ ਬਹੁਵਿਧਾਸ੍ਤੈਰੇਵ ਚਾਯਂ ਭਵਸ੍ਤਤ੍
ਕਸ੍ਯੇਹ ਕ੍ਰੁਰੁਇਤੇ ਪਰਿਭ੍ਰਮਤ ਰੇ ਲੋਕਾਃ ਕ੍ਰੁਰੁਇਤਂ ਚੇਸ਼੍ਟਤੈਃ ।
ਆਸ਼ਾਪਾਸ਼ਸ਼ਤਾਪਸ਼ਾਂਤਿਵਿਸ਼ਦਂ ਚੇਤਃਸਮਾਧੀਯਤਾਂ
ਕਾਮੋਤ੍ਪਤ੍ਤਿਵਸ਼ਾਤ੍ਸ੍ਵਧਾਮਨਿ ਯਦਿ ਸ਼੍ਰਦ੍ਦੇਯਂ ਅਸ੍ਮਦ੍ਵਚਃ ॥ 3.39 ॥

ਸਖੇ ਧਨ੍ਯਾਃ ਕੇਚਿਤ੍ਤ੍ਰੁਟਿਤਭਵਬਂਧਵ੍ਯਤਿਕਰਾ
ਵਨਾਂਤੇ ਚਿਤ੍ਤਾਂਤਰ੍ਵਿਸ਼ਂ ਅਵਿਸ਼ਯਾਸ਼ੀਤ੍ਵਿਸ਼ਗਤਾਃ ।
ਸ਼ਰਚ੍ਚਂਦ੍ਰਜ੍ਯੋਤ੍ਸ੍ਨਾਧਵਲਗਗਨਾਭੋਗਸੁਭਗਾਂ
ਨਯਂਤੇ ਯੇ ਰਾਤ੍ਰਿਂ ਸੁਕ੍ਰੁਰੁਇਤਚਯਚਿਂਤੈਕਸ਼ਰਣਾਃ ॥ 3.391 ॥

ਬ੍ਰਹ੍ਮੇਂਦ੍ਰਾਦਿਮਰੁਦ੍ਗਣਾਂਸ੍ਤ੍ਰੁਰੁਇਣਕਣਾਨ੍ਯਤ੍ਰ ਸ੍ਥਿਤੋ ਮਨ੍ਯਤੇ
ਯਤ੍ਸ੍ਵਾਦਾਦ੍ਵਿਰਸਾ ਭਵਂਤਿ ਵਿਭਵਾਸ੍ਤ੍ਰੈਲੋਕ੍ਯਰਾਜ੍ਯਾਦਯਃ ।
ਭੋਗਃ ਕੋ਽ਪਿ ਸ ਏਵ ਏਕ ਪਰਮੋ ਨਿਤ੍ਯੋਦਿਤੋ ਜ੍ਰੁਰੁਇਂਭਤੇ
ਭੋਃ ਸਾਧੋ ਕ੍ਸ਼ਣਭਂਗੁਰੇ ਤਦਿਤਰੇ ਭੋਗੇ ਰਤਿਂ ਮਾ ਕ੍ਰੁਰੁਇਥਾਃ ॥ 3.40 ॥

ਸਾ ਰਮ੍ਯਾ ਨਗਰੀ ਮਹਾਨ੍ਸ ਨ੍ਰੁਰੁਇਪਤਿਃ ਸਾਮਂਤਚਕ੍ਰਂ ਚ ਤਤ੍
ਪਾਰ੍ਸ਼੍ਵੇ ਤਸ੍ਯ ਚ ਸਾ ਵਿਦਗ੍ਧਪਰਿਸ਼ਤ੍ਤਾਸ਼੍ਚਂਦ੍ਰਬਿਂਬਾਨਨਾਃ ।
ਉਦ੍ਵ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਤਃ ਸ ਰਾਜਪੁਤ੍ਰਨਿਵਹਸ੍ਤੇ ਵਂਦਿਨਸ੍ਤਾਃ ਕਥਾਃ
ਸਰ੍ਵਂ ਯਸ੍ਯ ਵਸ਼ਾਦਗਾਤ੍ਸ੍ਮ੍ਰੁਰੁਇਤਿਪਥਂ ਕਾਲਾਯ ਤਸ੍ਮੈ ਨਮਃ ॥ 3.41 ॥

ਯਤ੍ਰਾਨੇਕਃ ਕ੍ਵਚਿਦਪਿ ਗ੍ਰੁਰੁਇਹੇ ਤਤ੍ਰ ਤਿਸ਼੍ਠਤ੍ਯਥੈਕੋ
ਯਤ੍ਰਾਪ੍ਯੇਕਸ੍ਤਦਨੁ ਬਹਵਸ੍ਤਤ੍ਰ ਨੈਕੋ਽ਪਿ ਚਾਂਤੇ ।
ਇਤ੍ਥਂ ਨਯੌ ਰਜਨਿਦਿਵਸੌ ਲੋਲਯਂਦ੍ਵਾਵਿਵਾਕ੍ਸ਼ੌ
ਕਾਲਃ ਕਲ੍ਯੋ ਭੁਵਨਫਲਕੇ ਕ੍ਰਡਤਿ ਪ੍ਰਾਣਿਸ਼ਾਰੈਃ ॥ 3.42 ॥

ਆਦਿਤ੍ਯਸ੍ਯ ਗਤਾਗਤੈਰਹਰਹਃ ਸਂਕ੍ਸ਼ੀਯਤੇ ਜੀਵਿਤਂ
ਵ੍ਯਾਪਾਰੈਰ੍ਬਹੁਕਾਰ੍ਯਭਾਰਗੁਰੁਭਿਃ ਕਾਲੋ਽ਪਿ ਨ ਜ੍ਞਾਯਤੇ ।
ਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟ੍ਵਾ ਜਨ੍ਮਜਰਾਵਿਪਤ੍ਤਿਮਰਣਂ ਤ੍ਰਾਸਸ਼੍ਚ ਨੋਤ੍ਪਦ੍ਯਤੇ
ਪੀਤ੍ਵਾ ਮੋਹਮਯੀਂ ਪ੍ਰਮਾਦਮਦਿਰਾਂ ਉਨ੍ਮਤ੍ਤਭੂਤਂ ਜਗਥ੍ ॥ 3.43 ॥

ਰਾਤ੍ਰਿਃ ਸੈਵ ਪੁਨਃ ਸ ਏਵ ਦਿਵਸੋ ਮਤ੍ਵਾ ਮੁਧਾ ਜਂਤਵੋ
ਧਾਵਂਤ੍ਯੁਦ੍ਯਮਿਨਸ੍ਤਥੈਵ ਨਿਭ੍ਰੁਰੁਇਤਪ੍ਰਾਰਬ੍ਧਤਤ੍ਤਤ੍ਕ੍ਰਿਯਾਃ ।
ਵ੍ਯਾਪਾਰੈਃ ਪੁਨਰ੍​ਉਕ੍ਤਭੂਤਵਿਸ਼ਯੈਰਿਤ੍ਥਂ ਵਿਧੇਨਾਮੁਨਾ
ਸਂਸਾਰੇਣ ਕਦਰ੍ਥਿਤਾ ਵਯਂ ਅਹੋ ਮੋਹਾਨ੍ਨ ਲਜ੍ਜਾਮਹੇ ॥ 3.44 ॥

ਨ ਧ੍ਯਾਨਂ ਪਦਂ ਈਸ਼੍ਵਰਸ੍ਯ ਵਿਧਿਵਤ੍ਸਂਸਾਰਵਿਚ੍ਛਿਤ੍ਤਯੇ
ਸ੍ਵਰ੍ਗਦ੍ਵਾਰਕਪਾਟਪਾਟਨਪਟੁਰ੍ਧਰ੍ਮੋ਽ਪਿ ਨੋਪਾਰ੍ਜਿਤਃ ।
ਨਾਰੀਪੀਨਪਯੋਧਰੋਰੁਯੁਗਲਂ ਸ੍ਵਪ੍ਨੇ਽ਪਿ ਨਾਲਿਂਗਿਤਂ
ਮਾਤੁਃ ਕੇਵਲਂ ਏਵ ਯੌਵਨਵਨਚ੍ਛੇਦੇ ਕੁਠਾਰਾ ਵਯਮ੍ ॥ 3.45 ॥

ਨਾਭ੍ਯਸ੍ਤਾ ਪ੍ਰਤਿਵਾਦਿਵ੍ਰੁਰੁਇਂਦਦਮਨੀ ਵਿਦ੍ਯਾ ਵਿਨੀਤੋਚਿਤਾ
ਖਡ੍ਗਾਗ੍ਰੈਃ ਕਰਿਕੁਂਭਪੀਠਦਲਨੈਰ੍ਨਾਕਂ ਨ ਨੀਤਂ ਯਸ਼ਃ ।
ਕਾਂਤਾਕੌਮ੍​ਅਲਪਲ੍ਲਵਾਧਰਰਸਃ ਪੀਤੋ ਨ ਚਂਦ੍ਰੋਦਯੇ
ਤਾਰੁਣ੍ਯਂ ਗਤਂ ਏਵ ਨਿਸ਼੍ਫਲਂ ਅਹੋ ਸ਼ੂਨ੍ਯਾਲਯੇ ਦੀਪਵਥ੍ ॥ 3.46 ॥

ਵਿਦ੍ਯਾ ਨਾਧਿਗਤਾ ਕਲਂਕਰਹਿਤਾ ਵਿਤ੍ਤਂ ਚ ਨੋਪਾਰ੍ਜਿਤਂ
ਸ਼ੁਸ਼੍ਰੂਸ਼ਾਪਿ ਸਮਾਹਿਤੇਨ ਮਨਸਾ ਪਿਤ੍ਰੋਰ੍ਨ ਸਂਪਾਦਿਤਾ ।
ਆਲੋਲਾਯਤਲੋਚਨਾਃ ਪ੍ਰਿਯਤਮਾਃ ਸ੍ਵਪ੍ਨੇ਽ਪਿ ਨਾਲਿਂਗਿਤਾਃ
ਕਾਲੋ਽ਯਂ ਪਰਪਿਂਡਲੋਲੁਪਤਯਾ ਕਾਕੈਰਿਵ ਪ੍ਰੇਰ੍ਯਤੇ ॥ 3.47 ॥

ਵਯਂ ਯੇਭ੍ਯੋ ਜਾਤਾਸ਼੍ਚਿਰਪਰਿਗਤਾ ਏਵ ਖਲੁ ਤੇ
ਸਮਂ ਯੈਃ ਸਂਵ੍ਰੁਰੁਇਦ੍ਧਾਃ ਸ੍ਮ੍ਰੁਰੁਇਤਿਵਿਸ਼ਯਤਾਂ ਤੇ਽ਪਿ ਗਮਿਤਾਃ ।
ਇਦਾਨੀਂ ਏਤੇ ਸ੍ਮਃ ਪ੍ਰਤਿਦਿਵਸਂ ਆਸਨ੍ਨਪਤਨਾ
ਗਤਾਸ੍ਤੁਲ੍ਯਾਵਸ੍ਥਾਂ ਸਿਕਤਿਲਨਦੀਤੀਰਤਰੁਭਿਃ ॥ 3.48 ॥

ਆਯੁਰ੍ਵਰ੍ਸ਼ਸ਼ਤਂ ਨ੍’ਏ9ਣਾਂ ਪਰਿਮਿਤਂ ਰਾਤ੍ਰੌ ਤਦ੍​ਅਰ੍ਧਂ ਗਤਂ
ਤਸ੍ਯਾਰ੍ਧਸ੍ਯ ਪਰਸ੍ਯ ਚਾਰ੍ਧਂ ਅਪਰਂ ਬਾਲਤ੍ਵਵ੍ਰੁਰੁਇਦ੍ਧਤ੍ਵਯੋਃ ।
ਸ਼ੇਸ਼ਂ ਵ੍ਯਾਧਿਵਿਯੋਗਦੁਃਖਸਹਿਤਂ ਸੇਵਾਦਿਭਿਰ੍ਨੀਯਤੇ
ਜੀਵੇ ਵਾਰਿਤਰਂਗਚਂਚਲਤਰੇ ਸੌਖ੍ਯਂ ਕੁਤਃ ਪ੍ਰਾਣਿਨਾਮ੍ ॥ 3.49 ॥

ਕ੍ਸ਼ਣਂ ਬਾਲੋ ਭੂਤ੍ਵਾ ਕ੍ਸ਼ਣਂ ਪੈ ਯੁਵਾ ਕਾਮਰਸਿਕਃ
ਕ੍ਸ਼ਣਂ ਵਿਤ੍ਤੈਰ੍ਹੀਨਃ ਕ੍ਸ਼ਣਂ ਅਪਿ ਚ ਸਂਪੂਰ੍ਣਵਿਭਵਃ ।
ਜਰਾਜੀਰ੍ਣੈਰਂਗੈਰ੍ਨਟ ਇਵ ਬਲੀਮਂਡਿਤਤਨੂਰ੍
ਨਰਃ ਸਂਸਾਰਾਂਤੇ ਵਿਸ਼ਤਿ ਯਮਧਾਨੀਯਵਨਿਕਾਮ੍ ॥ 3.50 ॥

ਤ੍ਵਂ ਰਾਜਾ ਵਯਂ ਅਪ੍ਯੁਪਾਸਿਤਗੁਰੁਪ੍ਰਜ੍ਞਾਭਿਮਾਨੋਨ੍ਨਤਾਃ
ਖ੍ਯਾਤਸ੍ਤ੍ਵਂ ਵਿਭਵੈਰ੍ਯਸ਼ਾਂਸਿ ਕਵਯੋ ਦਿਕ੍ਸ਼ੁ ਪ੍ਰਤਨ੍ਵਂਤਿ ਨਃ ।
ਇਤ੍ਥਂ ਮਾਨਧਨਾਤਿਦੂਰਂ ਉਭਯੋਰਪ੍ਯਾਵਯੋਰਂਤਰਂ
ਯਦ੍ਯਸ੍ਮਾਸੁ ਪਰਾਙ੍ਮੁਖੋ਽ਸਿ ਵਯਂ ਅਪ੍ਯੇਕਾਂਤਤੋ ਨਿਃਸ੍ਪ੍ਰੁਰੁਇਹਾ ॥ 3.51 ॥

ਅਰ੍ਥਾਨਾਂ ਈਸ਼ਿਸ਼ੇ ਤ੍ਵਂ ਵਯਂ ਅਪਿ ਚ ਗਿਰਾਂ ਈਸ਼੍ਮਹੇ ਯਾਵਦਰ੍ਥਂ
ਸ਼ੂਰਸ੍ਤ੍ਵਂ ਵਾਦਿਦਰ੍ਪਵ੍ਯੁਪਸ਼ਮਨਵਿਧਾਵਕ੍ਸ਼ਯਂ ਪਾਟਵਂ ਨਃ ।
ਸੇਵਂਤੇ ਤ੍ਵਾਂ ਧਨਾਢ੍ਯਾ ਮਤਿਮਲਹਤਯੇਮਾਂ ਅਪਿ ਸ਼੍ਰੋਤੁਕਾਮਾਮਯ੍ਯ੍
ਅਪ੍ਯਾਸ੍ਥਾ ਨ ਤੇ ਚੇਤ੍ਤ੍ਵਯਿ ਮਮ ਨਿਤਰਾਂ ਏਵ ਰਾਜਨ੍ਨਨਾਸ੍ਥਾ ॥ 3.52 ॥

ਵਯਂ ਇਹ ਪਰਿਤੁਸ਼੍ਟਾ ਵਲ੍ਕਲੈਸ੍ਤ੍ਵਂ ਦੁਕੂਲੈਃ
ਸਮ ਇਹ ਪਰਿਤੋਸ਼ੋ ਨਿਰ੍ਵਿਸ਼ੇਸ਼ੋ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਃ ।
ਸ ਤੁ ਭਵਤੁ ਦਰਿਦ੍ਰੋ ਯਸ੍ਯ ਤ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਣਾ ਵਿਸ਼ਾਲਾ
ਮਨਸਿ ਚ ਪਰਿਤੁਸ਼੍ਟੇ ਕੋ਽ਰ੍ਥਵਾਨ੍ਕੋ ਦਰਿਦ੍ਰਃ ॥ 3.53 ॥

ਫਲਂ ਅਲਂ ਅਸ਼ਨਾਯ ਸ੍ਵਾਦੁ ਪਾਨਾਯ ਤੋਯਂ
ਕ੍ਸ਼ਿਤਿਰਪਿ ਸ਼ਯਨਾਰ੍ਥਂ ਵਾਸਸੇ ਵਲ੍ਕਲਂ ਚ ।
ਨਵਘਨਮਧੁਪਾਨਭ੍ਰਾਂਤਸਰ੍ਵੇਂਦ੍ਰਿਯਾਣਾਮਵਿਨਯਮ੍
ਅਨੁਮਂਤੁਂ ਨੋਤ੍ਸਹੇ ਦੁਰ੍ਜਨਾਨਾਮ੍ ॥ 3.54 ॥

ਅਸ਼੍ਨੀਮਹਿ ਵਯਂ ਭਿਕ੍ਸ਼ਾਂ ਆਸ਼ਾਵਾਸੋ ਵਸੀਮਹਿ ।
ਸ਼ਯੀਮਹਿ ਮਹੀਪ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਠੇ ਕੁਰ੍ਵੀਮਹਿ ਕਿਂ ਈਸ਼੍ਵਰੈਃ ॥ 3.55 ॥

ਨ ਨਟਾ ਨਾ ਵਿਟਾ ਨ ਗਾਯਕਾ ਨ ਚ ਸਭ੍ਯੇਤਰਵਾਦਚੁਂਚਵਃ ।
ਨ੍ਰੁਰੁਇਪਂ ਈਕ੍ਸ਼ਿਤੁਂ ਅਤ੍ਰ ਕੇ ਵਯਂ ਸ੍ਤਨਭਾਰਾਨਮਿਤਾ ਨ ਯੋਸ਼ਿਤਃ ॥ 3.56 ॥

ਵਿਪੁਲਹ੍ਰੁਰੁਇਦਯੈਰੀਸ਼ੈਰੇਤਜ੍ਜਗਜ੍ਜਨਿਤਂ ਪੁਰਾ
ਵਿਧ੍ਰੁਰੁਇਤਂ ਅਪਰੈਰ੍ਦਤ੍ਤਂ ਚਾਨ੍ਯੈਰ੍ਵਿਜਿਤ੍ਯ ਤ੍ਰੁਰੁਇਣਂ ਯਥਾ ।
ਇਹ ਹਿ ਭੁਵਨਾਨ੍ਯਨ੍ਯੈਰ੍ਧੀਰਾਸ਼੍ਚਤੁਰ੍ਦਸ਼ ਭੁਂਜਤੇ
ਕਤਿਪਯਪੁਰਸ੍ਵਾਮ੍ਯੇ ਪੁਂਸਾਂ ਕ ਏਸ਼ ਮਦਜ੍ਵਰਃ ॥ 3.57 ॥

ਅਭੁਕ੍ਤਾਯਾਂ ਯਸ੍ਯਾਂ ਕ੍ਸ਼ਣਂ ਅਪਿ ਨ ਯਾਤਂ ਨ੍ਰੁਰੁਇਪਸ਼ਤੈਰ੍
ਧੁਵਸ੍ਤਸ੍ਯਾ ਲਾਭੇ ਕ ਇਵ ਬਹੁਮਾਨਃ ਕ੍ਸ਼ਿਤਿਭ੍ਰੁਰੁਇਤਾਮ੍ ।
ਤਦ੍​ਅਂਸ਼ਸ੍ਯਾਪ੍ਯਂਸ਼ੇ ਤਦ੍​ਅਵਯਲੇਸ਼ੇ਽ਪਿ ਪਤਯੋ
ਵਿਸ਼ਾਦੇ ਕਰ੍ਤਵ੍ਯੇ ਵਿਦਧਤਿ ਜਡਾਃ ਪ੍ਰਤ੍ਯੁਤ ਮੁਦਮ੍ ॥ 3.58 ॥

ਮ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਪਿਂਡੋ ਜਲਰੇਖਯਾ ਬਲਯਤਿਃ ਸਰ੍ਵੋ਽ਪ੍ਯਯਂ ਨਨ੍ਵਣੁਃ
ਸ੍ਵਾਂਸ਼ੀਕ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਯ ਸ ਏਵ ਸਂਗਰਸ਼ਤੈ ਰਾਜ੍ਞਾਂ ਗਣਾ ਭੁਂਜਤੇ ।
ਯੇ ਦਦ੍ਯੁਰ੍ਦਦਤੋ਽ਥਵਾ ਕਿਂ ਅਪਰਂ ਕ੍ਸ਼ੁਦ੍ਰਾ ਦਰਿਦ੍ਰਂ ਭ੍ਰੁਰੁਇਸ਼ਂ
ਧਿਗ੍ਧਿਕ੍ਤਾਨ੍ਪੁਰੁਸ਼ਾਧਮਾਂਧਨਕਣਾਨ੍ਵਾਂਛਂਤਿ ਤੇਭ੍ਯੋ਽ਪਿ ਯੇ ॥ 3.59 ॥

ਸ ਜਾਤਃ ਕੋ਽ਪ੍ਯਾਸੀਨ੍ਮਦਨਰਿਪੁਣਾ ਮੂਰ੍ਧ੍ਨਿ ਧਵਲਂ
ਕਪਾਲਂ ਯਸ੍ਯੋਚ੍ਚੈਰ੍ਵਿਨਿਹਿਤਂ ਅਲਂਕਾਰਵਿਧਯੇ ।
ਨ੍ਰੁਰੁਇਭਿਃ ਪ੍ਰਾਣਤ੍ਰਾਣਪ੍ਰਵਣਮਤਿਭਿਃ ਕੈਸ਼੍ਚਿਦਧੁਨਾ
ਨਮਦ੍ਭਿਃ ਕਃ ਪੁਂਸਾਂ ਅਯਂ ਅਤੁਲਦਰ੍ਪਜ੍ਵਰਭਰਃ ॥ 3.60 ॥

ਪਰੇਸ਼ਾਂ ਚੇਤਾਂਸਿ ਪ੍ਰਤਿਦਿਵਸਂ ਆਰਾਧ੍ਯ ਬਹੁਧਾ
ਪ੍ਰਸਾਦਂ ਕਿਂ ਨੇਤੁਂ ਵਿਸ਼ਸਿ ਹ੍ਰੁਰੁਇਦਯ ਕ੍ਲੇਸ਼ਕਲਿਤਮ੍ ।
ਪ੍ਰਸਨ੍ਨੇ ਤ੍ਵਯ੍ਯਂਤਃਸਵਯਮੁਦਿਤਚਿਂਤਾਮਣਿਗਣੋ
ਵਿਵਿਕ੍ਤਃ ਸਂਕਲ੍ਪਃ ਕਿਂ ਅਭਿਲਸ਼ਿਤਂ ਪੁਸ਼੍ਯਤਿ ਨ ਤੇ ॥ 3.61 ॥

ਸਤ੍ਯਾਂ ਏਵ ਤ੍ਰਿਲੋਕੀਸਰਿਤਿ ਹਰਸ਼ਿਰਸ਼੍ਚੁਂਬਿਨੀਵਚ੍ਛਟਾਯਾਂ
ਸਦ੍ਵ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਤਿਂ ਕਲ੍ਪਯਂਤ੍ਯਾਂ ਬਟਵਿਟਪਭਵੈਰ੍ਵਲ੍ਕਲੈਃ ਸਤ੍ਫਲੈਸ਼੍ਚ ।
ਕੋ਽ਯਂ ਵਿਦ੍ਵਾਨ੍ਵਿਪਤ੍ਤਿਜ੍ਵਰਜਨਿਤਰੁਜਾਤੀਵਦੁਃਖਾਸਿਕਾਨਾਂ
ਵਕ੍ਤ੍ਰਂ ਵੀਕ੍ਸ਼ੇਤ ਦੁਃਸ੍ਥੇ ਯਦਿ ਹਿ ਨ ਵਿਭ੍ਰੁਰੁਇਯਾਤ੍ਸ੍ਵੇ ਕੁਟੁਂਬੇ਽ਨੁਕਂਪਾਮ੍ ॥ 3.611 ॥

ਪਰਿਭ੍ਰਮਸਿ ਕਿਂ ਮੁਧਾ ਕ੍ਵਚਨ ਚਿਤ੍ਤ ਵਿਸ਼੍ਰਾਮ੍ਯਤਾਂ
ਸ੍ਵਯਂ ਭਵਤਿ ਯਦ੍ਯਥਾ ਭਵਤਿ ਤਤ੍ਤਥਾ ਨਾਨ੍ਯਥਾ ।
ਅਤੀਤਂ ਅਨਨੁਸ੍ਮਰਨ੍ਨਪਿ ਚ ਭਾਵ੍ਯਸਂਕਲ੍ਪਯਨ੍ਨਤਰ੍ਕਿਤ
ਸਮਾਗਮਾਨੁਭਵਾਮਿ ਭੋਗਨਾਹਮ੍ ॥ 3.62 ॥

ਏਤਸ੍ਮਾਦ੍ਵਿਰਮੇਂਦ੍ਰਿਯਾਰ੍ਥਗਹਨਾਦਾਯਾਸਕਾਦਾਸ਼੍ਰਯਸ਼੍ਰੇਯੋ
ਮਾਰ੍ਗਂ ਅਸ਼ੇਸ਼ਦੁਃਖਸ਼ਮਨਵ੍ਯਾਪਾਰਦਕ੍ਸ਼ਂ ਕ੍ਸ਼ਣਾਤ੍ ।
ਸ੍ਵਾਤ੍ਮੀਭਾਵਂ ਉਪੈਹਿ ਸਂਤ੍ਯਜ ਨਿਜਾਂ ਕਲ੍ਲੋਲਲੋਲਂ ਗਤਿਂ
ਮਾ ਭੂਯੋ ਭਜ ਭਂਗੁਰਾਂ ਭਵਰਤਿਂ ਚੇਤਃ ਪ੍ਰਸੀਦਾਧੁਨਾ ॥ 3.63 ॥

ਮੋਹਂ ਮਾਰ੍ਜਯ ਤਾਂ ਉਪਾਰ੍ਜਯ ਰਤਿਂ ਚਂਦ੍ਰਾਰ੍ਧਚੂਡਾਮਣੌ
ਚੇਤਃ ਸ੍ਵਰ੍ਗਤਰਂਗਿਣੀਤਟਭੁਵਾਂ ਆਸਂਗਂ ਅਂਗੀਕੁਰੁ ।
ਕੋ ਵਾ ਵੀਚਿਸ਼ੁ ਬੁਦ੍ਬੁਦੇਸ਼ੁ ਚ ਤਡਿਲ੍ਲੇਖਾਸੁ ਚ ਸ਼੍ਰੀਸ਼ੁ ਚ
ਜ੍ਵਾਲਾਗ੍ਰੇਸ਼ੁ ਚ ਪਨ੍ਨਗੇਸ਼ੁ ਸਰਿਦ੍ਵੇਗੇਸ਼ੁ ਚ ਚਪ੍ਰਤ੍ਯਯਃ ॥ 3.64 ॥

ਚੇਤਸ਼੍ਚਿਂਤਯ ਮਾ ਰਮਾਂ ਸਕ੍ਰੁਰੁਇਦਿਮਾਂ ਅਸ੍ਥਾਯਿਨੀਂ ਆਸ੍ਥਯਾ
ਭੂਪਾਲਭ੍ਰੁਕੁਟੀਕੁਟੀਵਿਹਰਣਵ੍ਯਾਪਾਰਪਣ੍ਯਾਂਗਨਾਮ੍ ।
ਕਂਥਾਕਂਚੁਕਿਨਃ ਪ੍ਰਵਿਸ਼੍ਯ ਭਵਨਦ੍ਵਾਰਾਣਿ ਵਾਰਾਣਸੀਰਥ੍ਯਾ
ਪਂਕ੍ਤਿਸ਼ੁ ਪਾਣਿਪਾਤ੍ਰਪਤਿਤਾਂ ਭਿਕ੍ਸ਼ਾਂ ਅਪੇਕ੍ਸ਼ਾਮਹੇ ॥ 3.65 ॥

ਅਗ੍ਰੇ ਗੀਤਂ ਸਰਸਕਵਯਃ ਪਾਰ੍ਸ਼੍ਵਯੋਰ੍ਦਾਕ੍ਸ਼ਿਣਾਤ੍ਯਾਃ
ਪਸ਼੍ਚਾਲ੍ਲੀਲਾਵਲਯਰਣਿਤਂ ਚਾਮਰਗ੍ਰਾਹਿਣੀਨਾਮ੍ ।
ਯਦ੍ਯਸ੍ਤ੍ਯੇਵਂ ਕੁਰੁ ਭਵਰਸਾਸ੍ਵਾਦਨੇ ਲਂਪਟਤ੍ਵਂ
ਨੋ ਚੇਚ੍ਚੇਤਃ ਪ੍ਰਵਿਸ਼ ਸਹਸਾ ਨਿਰ੍ਵਿਕਲ੍ਪੇ ਸਮਾਧੌ ॥ 3.66 ॥

ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਾਃ ਸ਼੍ਰਿਯਃ ਸਕਲਕਾਮਦੁਧਾਸ੍ਤਤਃ ਕਿਂ
ਨ੍ਯਸ੍ਤਂ ਪਦਂ ਸ਼ਿਰਸਿ ਵਿਦ੍ਵਿਸ਼ਤਾਂ ਤਤਃ ਕਿਮ੍ ।
ਸਂਪਾਦਿਤਾਃ ਪ੍ਰਣਯਿਨੋ ਵਿਭਵੈਸ੍ਤਤਃ ਕਿਂ
ਕਲ੍ਪਂ ਸ੍ਥਿਤਾਸ੍ਤਨੁਭ੍ਰੁਰੁਇਤਾਂ ਤਨਵਸ੍ਤਤਃ ਕਿਮ੍ ॥ 3.67 ॥

ਭਕ੍ਤਿਰ੍ਭਵੇ ਮਰਣਜਨ੍ਮਭਯਂ ਹ੍ਰੁਰੁਇਦਿਸ੍ਥਂ
ਸ੍ਨੇਹੋ ਨ ਬਂਧੁਸ਼ੁ ਨ ਮਨ੍ਮਥਜਾ ਵਿਕਾਰਾਃ ।
ਸਂਸਰ੍ਜ ਦੋਸ਼ਰਹਿਤਾ ਵਿਜਯਾ ਵਨਾਂਤਾ
ਵੈਰਾਗ੍ਯਂ ਅਸ੍ਤਿ ਕਿਂ ਇਤਃ ਪਰਮਰ੍ਥਨੀਯਮ੍ ॥ 3.68 ॥

ਤਸ੍ਮਾਦਨਂਤਂ ਅਜਰਂ ਪਰਮਂ ਵਿਕਾਸਿ
ਤਦ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮ ਚਿਂਤਯ ਕਿਂ ਏਭਿਰਸਦ੍ਵਿਕਲ੍ਪੈਃ ।
ਯਸ੍ਯਾਨੁਸ਼ਂਗਿਣ ਇਮੇ ਭੁਵਨਾਧਿਪਤ੍ਯਭੋਗਾਦਯਃ
ਕ੍ਰੁਰੁਇਪਣਲੋਕਮਤਾ ਭਵਂਤਿ ॥ 3.69 ॥

ਪਾਤਾਲਂ ਆਵਿਸ਼ਸਿ ਯਾਸਿ ਨਭੋ ਵਿਲਂਘ੍ਯ
ਦਿਙ੍ਮਂਡਲਂ ਭ੍ਰਮਸਿ ਮਾਨਸ ਚਾਪਲੇਨ ।
ਭ੍ਰਾਂਤ੍ਯਾਪਿ ਜਾਤੁ ਵਿਮਲਂ ਕਥਂ ਆਤ੍ਮਨੀਨਂ
ਨ ਬ੍ਰਹ੍ਮ ਸਂਸਰਸਿ ਵਿਰ੍ਵ੍ਰੁਰੁਇਤਿਮਂ ਏਸ਼ਿ ਯੇਨ ॥ 3.70 ॥

ਕਿਂ ਵੇਦੈਃ ਸ੍ਮ੍ਰੁਰੁਇਤਿਭਿਃ ਪੁਰਾਣਪਠਨੈਃ ਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰੈਰ੍ਮਹਾਵਿਸ੍ਤਰੈਃ
ਸ੍ਵਰ੍ਗਗ੍ਰਾਮਕੁਟੀਨਿਵਾਸਫਲਦੈਃ ਕਰ੍ਮਕ੍ਰਿਯਾਵਿਭ੍ਰਮੈਃ ।
ਮੁਕ੍ਤ੍ਵੈਕਂ ਭਵਦੁਃਖਭਾਰਰਚਨਾਵਿਧ੍ਵਂਸਕਾਲਾਨਲਂ
ਸ੍ਵਾਤ੍ਮਾਨਂਦਪਦਪ੍ਰਵੇਸ਼ਕਲਨਂ ਸ਼ੇਸੈਰ੍ਵਾਣਿਗ੍ਵ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਤਿਭਿਃ ॥ 3.71 ॥

ਨਾਯਂ ਤੇ ਸਮਯੋ ਰਹਸ੍ਯਂ ਅਧੁਨਾ ਨਿਦ੍ਰਾਤਿ ਨਾਥੋ ਯਦਿ
ਸ੍ਥਿਤ੍ਵਾ ਦ੍ਰਕ੍ਸ਼੍ਯਤਿ ਕੁਪ੍ਯਤਿ ਪ੍ਰਭੁਰਿਤਿ ਦ੍ਵਾਰੇਸ਼ੁ ਯੇਸ਼ਾਂ ਵਚਃ ।
ਚੇਤਸ੍ਤਾਨਪਹਾਯ ਯਾਹਿ ਭਵਨਂ ਦੇਵਸ੍ਯ ਵਿਸ਼੍ਵੇਸ਼ਿਤੁਰ੍
ਨਿਰ੍ਦੌਵਾਰਿਕਨਿਰ੍ਦਯੋਕ੍ਤ੍ਯ੍​ਅਪਰੁਸ਼ਂ ਨਿਃਸੌਮ੍​ਅਸ਼ਰ੍ਮਪ੍ਰਦਮ੍ ॥ 3.711 ॥

ਯਤੋ ਮੇਰੁਃ ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ੍ਨਿਪਤਤਿ ਯੁਗਾਂਤਾਗ੍ਨਿਵਲਿਤਃ
ਸਮੁਦ੍ਰਾਃ ਸ਼ੁਸ਼੍ਯਂਤਿ ਪ੍ਰਚੁਰਮਕਰਗ੍ਰਾਹਨਿਲਯਾਃ ।
ਧਰਾ ਗਚ੍ਛਤ੍ਯਂਤਂ ਧਰਣਿਧਰਪਾਦੈਰਪਿ ਧ੍ਰੁਰੁਇਤਾ
ਸ਼ਰੀਰੇ ਕਾ ਵਾਰ੍ਤਾ ਕਰਿਕਲਭਕਰ੍ਣਾਗ੍ਰਚਪਲੇ ॥ 3.72 ॥

ਗਾਤ੍ਰਂ ਸਂਕੁਚਿਤਂ ਗਤਿਰ੍ਵਿਗਲਿਤਾ ਭ੍ਰਸ਼੍ਟਾ ਚ ਦਂਤਾਵਲਿਰ੍
ਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟਿਰ੍ਨਕ੍ਸ਼੍ਯਤਿ ਵਰ੍ਧਤੇ ਵਧਿਰਤਾ ਵਕ੍ਤ੍ਰਂ ਚ ਲਾਲਾਯਤੇ ।
ਵਾਕ੍ਯਂ ਨਾਦ੍ਰਿਯਤੇ ਚ ਬਾਂਧਵਜਨੋ ਭਾਰ੍ਯਾ ਨ ਸ਼ੁਸ਼੍ਰੂਸ਼ਤੇ
ਹਾ ਕਸ਼੍ਟਂ ਪੁਰੁਸ਼ਸ੍ਯ ਜੀਰ੍ਣਵਯਸਃ ਪੁਤ੍ਰੋ਽ਪ੍ਯਮਿਤ੍ਰਾਯਤੇ ॥ 3.73 ॥

ਵਰ੍ਣਂ ਸਿਤਂ ਸ਼ਿਰਸਿ ਵੀਕ੍ਸ਼੍ਯ ਸ਼ਿਰੋਰੁਹਾਣਾਂ
ਸ੍ਥਾਨਂ ਜਰਾਪਰਿਭਵਸ੍ਯ ਤਦਾ ਪੁਮਾਂਸਮ੍ ।
ਆਰੋਪਿਤਾਂਸ੍ਥਿਸ਼ਤਕਂ ਪਰਿਹ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਯ ਯਾਂਤਿ
ਚਂਡਾਲਕੂਪਂ ਇਵ ਦੂਰਤਰਂ ਤਰੁਣ੍ਯਃ ॥ 3.74 ॥

ਯਾਵਤ੍ਸ੍ਵਸ੍ਥਂ ਇਦਂ ਸ਼ਰੀਰਂ ਅਰੁਜਂ ਯਾਵਚ੍ਚ ਦੂਰੇ ਜਰਾ
ਯਾਵਚ੍ਚੇਂਦ੍ਰਿਯਸ਼ਕ੍ਤਿਰਪ੍ਰਤਿਹਤਾ ਯਾਵਤ੍ਕ੍ਸ਼ਯੋ ਨਾਯੁਸ਼ਃ ।
ਆਤ੍ਮਸ਼੍ਰੇਯਸਿ ਤਾਵਦੇਵ ਵਿਦੁਸ਼ਾ ਕਾਰ੍ਯਃ ਪ੍ਰਯਤ੍ਨੋ ਮਹਾਨ੍
ਸਂਦੀਪ੍ਤੇ ਭਵਨੇ ਤੁ ਕੂਪਖਨਨਂ ਪ੍ਰਤ੍ਯੁਦ੍ਯਮਃ ਕੀਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼ਃ ॥ 3.75 ॥

ਤਪਸ੍ਯਂਤਃ ਸਂਤਃ ਕਿਂ ਅਧਿਨਿਵਸਾਮਃ ਸੁਰਨਦੀਂ
ਗੁਣੋਦਾਰਾਂਦਾਰਾਨੁਤ ਪਰਿਚਰਾਮਃ ਸਵਿਨਯਮ੍ ।
ਪਿਬਾਮਃ ਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰੌਘਾਨੁਤਵਿਵਿਧਕਾਵ੍ਯਾਮ੍ਰੁਰੁਇਤਰਸਾਨ੍
ਨ ਵਿਦ੍ਮਃ ਕਿਂ ਕੁਰ੍ਮਃ ਕਤਿਪਯਨਿਮੇਸ਼ਾਯੁਸ਼ਿ ਜਨੇ ॥ 3.76 ॥

ਦੁਰਾਰਾਧ੍ਯਾਸ਼੍ਚਾਮੀ ਤੁਰਗਚਲਚਿਤ੍ਤਾਃ ਕ੍ਸ਼ਿਤਿਭੁਜੋ
ਵਯਂ ਤੁ ਸ੍ਥੂਲੇਚ੍ਛਾਃ ਸੁਮਹਤਿ ਫਲੇ ਬਦ੍ਧਮਨਸਃ ।
ਜਰਾ ਦੇਹਂ ਮ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਯੁਰ੍ਹਰਤਿ ਦਯਿਤਂ ਜੀਵਿਤਂ ਇਦਂ
ਸਖੇ ਨਾਨ੍ਯਚ੍ਛ੍ਰੇਯੋ ਜਗਤਿ ਵਿਦੁਸ਼ੇ਽ਨ੍ਯਤ੍ਰ ਤਪਸਃ ॥ 3.77 ॥

ਮਾਨੇ ਮ੍ਲਾਯਿਨਿ ਖਂਡਿਤੇ ਚ ਵਸੁਨਿ ਵ੍ਯਰ੍ਥੇ ਪ੍ਰਯਾਤੇ਽ਰ੍ਥਿਨਿ
ਕ੍ਸ਼ੀਣੇ ਬਂਧੁਜਨੇ ਗਤੇ ਪਰਿਜਨੇ ਨਸ਼੍ਟੇ ਸ਼ਨੈਰ੍ਯੌਵਨੇ ।
ਯੁਕ੍ਤਂ ਕੇਵਲਂ ਏਤਦੇਵ ਸੁਧਿਯਾਂ ਯਜ੍ਜਹ੍ਨੁਕਨ੍ਯਾਪਯਃਪੂਤਾਗ੍ਰਾਵ
ਗਿਰੀਂਦ੍ਰਕਂਦਰਤਟੀਕੁਂਜੇ ਨਿਵਾਸਃ ਕ੍ਵਚਿਥ੍ ॥ 3.78 ॥

ਰਮ੍ਯਾਸ਼੍ਚਂਦ੍ਰਮਰੀਚਯਸ੍ਤ੍ਰੁਰੁਇਣਵਤੀ ਰਮ੍ਯਾ ਵਨਾਂਤਸ੍ਥਲੀ
ਰਮ੍ਯਂ ਸਾਧੁਸਮਾਗਮਾਗਤਸੁਖਂ ਕਾਵ੍ਯੇਸ਼ੁ ਰਮ੍ਯਾਃ ਕਥਾਃ ।
ਕੋਪੋਪਾਹਿਤਬਾਸ਼੍ਪਬਿਂਦੁਤਰਲਂ ਰਮ੍ਯਂ ਪ੍ਰਿਯਾਯਾ ਮੁਖਂ
ਸਰ੍ਵਂ ਰਮ੍ਯਂ ਅਨਿਤ੍ਯਤਾਂ ਉਪਗਤੇ ਚਿਤ੍ਤੇ ਨ ਕਿਂਚਿਤ੍ਪੁਨਃ ॥ 3.79 ॥

ਰਮ੍ਯਂ ਹਰ੍ਮ੍ਯਤਲਂ ਨ ਕਿਂ ਵਸਤਯੇ ਸ਼੍ਰਵ੍ਯਂ ਨ ਗੇਯਾਦਿਕਂ
ਕਿਂ ਵਾ ਪ੍ਰਾਣਸਮਾਸਮਾਗਮਸੁਖਂ ਨੈਵਾਧਿਕਪ੍ਰੀਤਯੇ ।
ਕਿਂਤੁ ਭ੍ਰਾਂਤਪਤਂਗਕ੍ਸ਼ਪਵਨਵ੍ਯਾਲੋਲਦੀਪਾਂਕੁਰਚ੍ਛਾਯਾ
ਚਂਚਲਂ ਆਕਲਯ੍ਯ ਸਕਲਂ ਸਂਤੋ ਵਨਾਂਤਂ ਗਤਾਃ ॥ 3.80 ॥

ਆ ਸਂਸਾਰਾਤ੍ਤ੍ਰਿਭੁਵਨਂ ਇਦਂ ਚਿਨ੍ਵਤਾਂ ਤਾਤ੍ਤਾਦ੍ਰੁਰੁਇਙ੍ਨੈਵਾਸ੍ਮਾਕਂ
ਨਯਨਪਦਵੀਂ ਸ਼੍ਰੋਤ੍ਰਮਾਰ੍ਗਂ ਗਤੋ ਵਾ ।
ਯੋ਽ਯਂ ਧਤ੍ਤੇ ਵਿਸ਼ਯਕਰਿਣੋ ਗਾਢਗੂਢਾਭਿਮਾਨਕ੍ਸ਼ੀਵਸ੍ਯਾਂਤਃ
ਕਰਣਕਰਿਣਃ ਸਂਯਮਾਲਾਨਲੀਲਾਮ੍ ॥ 3.81 ॥

ਯਦੇਤਤ੍ਸ੍ਵਚ੍ਛਂਦਂ ਵਿਹਰਣਂ ਅਕਾਰ੍ਪਣ੍ਯਂ ਅਸ਼ਨਂ
ਸਹਾਰ੍ਯੈਃ ਸਂਵਾਸਃ ਸ਼੍ਰੁਤਂ ਉਪਸ਼ਮੈਕਵ੍ਰਤਫਲਮ੍ ।
ਮਨੋ ਮਂਦਸ੍ਪਂਦਂ ਬਹਿਰਪਿ ਚਿਰਸ੍ਯਾਪਿ ਵਿਮ੍ਰੁਰੁਇਸ਼ਨ੍ਨ
ਜਾਨੇ ਕਸ੍ਯੈਸ਼ਾ ਪਰਿਣਤਿਰੁਦਾਰਸ੍ਯ ਤਪਸਃ ॥ 3.82 ॥

ਜੀਰ੍ਣਾ ਏਵ ਮਨੋਰਥਾਸ਼੍ਚ ਹ੍ਰੁਰੁਇਦਯੇ ਯਾਤਂ ਚ ਤਦ੍ਯੌਵਨਂ
ਹਂਤਾਂਗੇਸ਼ੁ ਗੁਣਾਸ਼੍ਬਂਧ੍ਯਫਲਤਾਂ ਯਾਤਾ ਗੁਣਜ੍ਞੈਰ੍ਵਿਨਾ ।
ਕਿਂ ਯੁਕ੍ਤਂ ਸਹਸਾਭ੍ਯੁਪੈਤਿ ਬਲਵਾਨ੍ਕਾਲਃ ਕ੍ਰੁਰੁਇਤਾਂਤੋ਽ਕ੍ਸ਼ਮੀ
ਹਾ ਜ੍ਞਾਤਂ ਮਦਨਾਂਤਕਾਂਘ੍ਰਿਯੁਗਲਂ ਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾਸ੍ਤਿ ਨਾਨ੍ਯੋ ਗਤਿਃ ॥ 3.83 ॥

ਮਹੇਸ਼੍ਵਰੇ ਵਾ ਜਗਤਾਂ ਅਧੀਸ਼੍ਵਰੇ
ਜਨਾਰ੍ਦਨੇ ਵਾ ਜਗਦ੍​ਅਂਤਰਾਤ੍ਮਨਿ ।
ਨ ਵਸ੍ਤੁਭੇਦਪ੍ਰਤਿਪਤ੍ਤਿਰਸ੍ਤਿ ਮੇ
ਤਥਾਪਿ ਭਕ੍ਤਿਸ੍ਤਰੁਣੇਂਦੁਸ਼ੇਖਰੇ ॥ 3.84 ॥

ਸ੍ਫੁਰਤ੍ਸ੍ਫਾਰਜ੍ਯੋਤ੍ਸ੍ਨਾਧਵਲਿਤਤਲੇ ਕ੍ਵਾਪਿ ਪੁਲਿਨੇ
ਸੁਖਾਸੀਨਾਃ ਸ਼ਾਂਤਧ੍ਵਂਤਿਸੁ ਰਜਨੀਸ਼ੁ ਦ੍ਯੁਸਰਿਤਃ ।
ਭਵਾਭੋਗੋਦ੍ਵਿਗ੍ਨਾਃ ਸ਼ਿਵ ਸ਼ਿਵ ਸ਼ਿਵੇਤ੍ਯੁਚ੍ਚਵਚਸਃ
ਕਦਾ ਯਾਸ੍ਯਾਮੋ਽ਤਰ੍ਗਤਬਹੁਲਬਾਸ਼੍ਪਾਕੁਲਦਸ਼ਾਮ੍ ॥ 3.85 ॥

ਮਹਾਦੇਵੋ ਦੇਵਃ ਸਰਿਦਪਿ ਚ ਸੈਸ਼ਾ ਸੁਰਸਰਿਦ੍ਗੁਹਾ
ਏਵਾਗਾਰਂ ਵਸਨਂ ਅਪਿ ਤਾ ਏਵ ਹਰਿਤਃ ।
ਸੁਹ੍ਰੁਰੁਇਦਾ ਕਾਲੋ਽ਯਂ ਵ੍ਰਤਂ ਇਦਂ ਅਦੈਨ੍ਯਵ੍ਰਤਂ ਇਦਂ
ਕਿਯਦ੍ਵਾ ਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮੋ ਵਟਵਿਟਪ ਏਵਾਸ੍ਤੁ ਦਯਿਤਾ ॥ 3. ॥

ਵਿਤੀਰ੍ਣੇ ਸਰ੍ਵਸ੍ਵੇ ਤਰੁਣਕਰੁਣਾਪੂਰ੍ਣਹ੍ਰੁਰੁਇਦਯਾਃ
ਸ੍ਮਰਂਤਃ ਸਂਸਾਰੇ ਵਿਗੁਣਪਰਿਣਾਮਾਂ ਵਿਧਿਗਤਿਮ੍ ।
ਵਯਂ ਪੁਣ੍ਯਾਰਣ੍ਯੇ ਪਰਿਣਤਸ਼ਰਚ੍ਚਂਦ੍ਰਕਿਰਣਾਸ੍
ਤ੍ਰਿਯਾਮਾ ਨੇਸ੍ਯਾਮੋ ਹਰਚਰਣਚਿਂਤੈਕਸ਼ਰਣਾਃ ॥ 3.86 ॥

ਕਦਾ ਵਾਰਾਣਸ੍ਯਾਂ ਅਮਰਤਟਿਨੀਰੋਧਸਿ ਵਸਨ੍
ਵਸਾਨਃ ਕੌਪੀਨਂ ਸ਼ਿਰਸਿ ਨਿਦਧਾਨੋ਽ਂਜਲਿਪੁਟਮ੍ ।
ਅਯੇ ਗੌਰੀਨਾਥ ਤ੍ਰਿਪੁਰਹਰ ਸ਼ਂਭੋ ਤ੍ਰਿਨਯਨ
ਪ੍ਰਸੀਦੇਤ੍ਯਾਕ੍ਰੋਸ਼ਨ੍ਨਿਮਿਸ਼ਂ ਇਵ ਨੇਸ਼੍ਯਾਮਿ ਦਿਵਸਾਨ੍ ॥ 3.87 ॥

ਉਦ੍ਯਾਨੇਸ਼ੁ ਵਿਚਿਤ੍ਰਭੋਜਨਵਿਧਿਸ੍ਤੀਵ੍ਰਾਤਿਤੀਵ੍ਰਂ ਤਪਃ
ਕੌਪੀਨਾਵਰਣਂ ਸੁਵਸ੍ਤ੍ਰਂ ਅਮਿਤਂ ਭਿਕ੍ਸ਼ਾਟਨਂ ਮਂਡਨਮ੍ ।
ਆਸਨ੍ਨਂ ਮਰਣਂ ਚ ਮਂਗਲਸਮਂ ਯਸ੍ਯਾਂ ਸਮੁਤ੍ਪਦ੍ਯਤੇ
ਤਾਂ ਕਾਸ਼ੀਂ ਪਰਿਹ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਯ ਹਂਤ ਵਿਬੁਧੈਰਨ੍ਯਤ੍ਰ ਕਿਂ ਸ੍ਥੀਯਤੇ ॥ 3. ॥

ਸ੍ਨਾਤ੍ਵਾ ਗਾਂਗੈਃ ਪਯੋਭਿਃ ਸ਼ੁਚਿਕੁਸੁਮਫਲੈਰਰ੍ਚਯਿਤ੍ਵਾ ਵਿਭੋ ਤ੍ਵਾ
ਧ੍ਯੇਯੇ ਧ੍ਯਾਨਂ ਨਿਵੇਸ਼੍ਯ ਕ੍ਸ਼ਿਤਿਧਰਕੁਹਰਗ੍ਰਾਵਪਰ੍ਯਂਕਮੂਲੇ ।
ਆਤ੍ਮਾਰਾਮਃ ਫਲਾਸ਼ੀ ਗੁਰੁਵਚਨਰਤਸ੍ਤ੍ਵਤ੍ਪ੍ਰਸਾਦਾਤ੍ਸ੍ਮਰਾਰੇ
ਦੁਃਖਂ ਮੋਕ੍ਸ਼੍ਯੇ ਕਦਾਹਂ ਸਮਕਰਚਰਣੇ ਪੁਂਸਿ ਸੇਵਾਸਮੁਤ੍ਥਮ੍ ॥ 3.88 ॥

ਏਕਾਕੀ ਨਿਃਸ੍ਪ੍ਰੁਰੁਇਹਃ ਸ਼ਾਂਤਃ ਪਾਣਿਪਾਤ੍ਰੋ ਦਿਗਂਬਰਃ ।
ਕਦਾ ਸ਼ਂਭੋ ਭਵਿਸ਼੍ਯਾਮਿ ਕਰ੍ਮਨਿਰ੍ਮੂਲਨਕ੍ਸ਼ਮਃ ॥ 3.89 ॥

ਪਾਣਿਂ ਪਾਤ੍ਰਯਤਾਂ ਨਿਸਰ੍ਗਸ਼ੁਚਿਨਾ ਭੈਕ੍ਸ਼ੇਣ ਸਂਤੁਸ਼੍ਯਤਾਂ
ਯਤ੍ਰ ਕ੍ਵਾਪਿ ਨਿਸ਼ੀਦਤਾਂ ਬਹੁਤ੍ਰੁਰੁਇਣਂ ਵਿਸ਼੍ਵਂ ਮੁਹੁਃ ਪਸ਼੍ਯਤਾਮ੍ ।
ਅਤ੍ਯਾਗੇ਽ਪਿ ਤਨੋਰਖਂਡਪਰਮਾਨਂਦਾਵਬੋਧਸ੍ਪ੍ਰੁਰੁਇਸ਼ਾ
ਮਧ੍ਵਾ ਕੋ਽ਪਿ ਸ਼ਿਵਪ੍ਰਸਾਦਸੁਲਭਃ ਸਂਪਤ੍ਸ੍ਯਤੇ ਯੋਗਿਨਾਮ੍ ॥ 3.90 ॥

ਕੌਪੀਨਂ ਸ਼ਤਖਂਡਜਰ੍ਜਰਤਰਂ ਕਂਥਾ ਪੁਨਸ੍ਤਾਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼ੀ
ਨੈਸ਼੍ਚਿਂਤ੍ਯਂ ਨਿਰਪੇਕ੍ਸ਼ਭੈਕ੍ਸ਼੍ਯਂ ਅਸ਼ਨਂ ਨਿਦ੍ਰਾ ਸ਼੍ਮਸ਼ਾਨੇ ਵਨੇ ।
ਸ੍ਵਾਤਂਤ੍ਰ੍ਯੇਣ ਨਿਰਂਕੁਸ਼ਂ ਵਿਹਰਣਂ ਸ੍ਵਾਂਤਂ ਪ੍ਰਸ਼ਾਂਤਂ ਸਦਾ
ਸ੍ਥੈਰ੍ਯਂ ਯੋਗਮਹੋਤ੍ਸਵੇ਽ਪਿ ਚ ਯਦਿ ਤ੍ਰੈਲੋਕ੍ਯਰਾਜ੍ਯੇਨ ਕਿਮ੍ ॥ 3.91 ॥

ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਂਡਂ ਮਂਡਲੀਮਾਤ੍ਰਂ ਕਿਂ ਲੋਭਾਯ ਮਨਸ੍ਵਿਨਃ ।
ਸ਼ਫਰੀਸ੍ਫੁਰ੍ਤੇਨਾਬ੍ਧਿਃ ਕ੍ਸ਼ੁਬ੍ਧੋ ਨ ਖਲੁ ਜਾਯਤੇ ॥ 3.92 ॥

ਮਾਤਰ੍ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਿ ਭਜਸ੍ਵ ਕਂਚਿਦਪਰਂ ਮਤ੍ਕਾਂਕ੍ਸ਼ਿਣੀ ਮਾ ਸ੍ਮ ਭੂਰ੍
ਭੋਗੇਸ਼ੁ ਸ੍ਪ੍ਰੁਰੁਇਹਯਾਲਵਸ੍ਤਵ ਵਸ਼ੇ ਕਾ ਨਿਃਸ੍ਪ੍ਰੁਰੁਇਹਾਣਾਂ ਅਸਿ ।
ਸਦ੍ਯਃ ਸ੍ਯੂਤਪਲਾਸ਼ਪਤ੍ਰਪੁਟਿਕਾਪਾਤ੍ਰੈਃ ਪਵਿਤ੍ਰੀਕ੍ਰੁਰੁਇਤੈਰ੍
ਭਿਕ੍ਸ਼ਾਵਸ੍ਤੁਭਿਰੇਵ ਸਂਪ੍ਰਤਿ ਵਯਂ ਵ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਤਿਂ ਸਮੀਹਾਮਹੇ ॥ 3.93 ॥

ਮਹਾਸ਼ਯ੍ਯਾ ਪ੍ਰੁਰੁਇਥ੍ਵੀ ਵਿਪੁਲਂ ਉਪਧਾਨਂ ਭੁਜਲਤਾਂ
ਵਿਤਾਨਂ ਚਾਕਾਸ਼ਂ ਵ੍ਯਜਨਂ ਅਨੁਕੂਲੋ਽ਯਂ ਅਨਿਲਃ ।
ਸ਼ਰਚ੍ਚਂਦ੍ਰੋ ਦੀਪੋ ਵਿਰਤਿਵਨਿਤਾਸਂਗਮੁਦਿਤਃ
ਸੁਖੀ ਸ਼ਾਂਤਃ ਸ਼ੇਤੇ ਮੁਨਿਰਤਨੁਭੂਤਿਰ੍ਨ੍ਰੁਰੁਇਪ ਇਵ ॥ 3.94 ॥

ਭਿਕ੍ਸ਼ਾਸੀ ਜਨਮਧ੍ਯਸਂਗਰਹਿਤਃ ਸ੍ਵਾਯਤ੍ਤਚੇਸ਼੍ਟਃ ਸਦਾ
ਹਾਨਾਦਾਨਵਿਰਕ੍ਤਮਾਰ੍ਗਨਿਰਤਃ ਕਸ਼੍ਚਿਤ੍ਤਪਸ੍ਵੀ ਸ੍ਥਿਤਃ ।
ਰਥ੍ਯਾਕੀਰ੍ਣਵਿਸ਼ੀਰ੍ਣਜੀਰ੍ਣਵਸਨਃ ਸਂਪ੍ਰਾਪ੍ਤਕਂਥਾਸਨੋ
ਨਿਰ੍ਮਾਨੋ ਨਿਰਹਂਕ੍ਰੁਰੁਇਤਿਃ ਸ਼ਮਸੁਖਾਭੋਗੈਕਬਦ੍ਧਸ੍ਪ੍ਰੁਰੁਇਹਃ ॥ 3.95 ॥

ਚਂਡਾਲਃ ਕਿਂ ਅਯਂ ਦ੍ਵਿਜਾਤਿਰਥਵਾ ਸ਼ੂਦ੍ਰੋ਽ਥ ਕਿਂ ਤਾਪਸਃ
ਕਿਂ ਵਾ ਤਤ੍ਤ੍ਵਵਿਵੇਕਪੇਸ਼ਲਮਤਿਰ੍ਯੋਗੀਸ਼੍ਵਰਃ ਕੋ਽ਪਿ ਕਿਮ੍ ।
ਇਤ੍ਯੁਤ੍ਪਨ੍ਨਵਿਕਲ੍ਪਜਲ੍ਪਮੁਖਰੈਰਾਭਾਸ਼੍ਯਮਾਣਾ ਜਨੈਰ੍
ਨ ਕ੍ਰੁਦ੍ਧਾਃ ਪਥਿ ਨੈਵ ਤੁਸ਼੍ਟਮਨਸੋ ਯਾਂਤਿ ਸ੍ਵਯਂ ਯੋਗਿਨਃ ॥ 3.96 ॥

ਹਿਂਸਾਸ਼ੂਨ੍ਯਂ ਅਯਤ੍ਨਲਭ੍ਯਂ ਅਸ਼ਨਂ ਧਾਤ੍ਰਾ ਮਰੁਤ੍ਕਲ੍ਪਿਤਂ
ਵ੍ਯਾਲਾਨਂ ਪਸ਼ਵਸ੍ਤ੍ਰੁਰੁਇਣਾਂਕੁਰਭੁਜਸ੍ਤੁਸ਼੍ਟਾਃ ਸ੍ਥਲੀਸ਼ਾਯਿਨਃ ।
ਸਂਸਾਰਾਰ੍ਣਵਲਂਘਨਕ੍ਸ਼ਮਧਿਯਾਂ ਵ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਤਿਃ ਕ੍ਰੁਰੁਇਤਾ ਸਾ ਨ੍ਰੁਰੁਇਣਾਂ
ਤਾਂ ਅਨ੍ਵੇਸ਼ਯਤਾਂ ਪ੍ਰਯਾਂਤਿ ਸਤਤਂ ਸਰ੍ਵਂ ਸਮਾਪ੍ਤਿਂ ਗੁਣਾਃ ॥ 3.97 ॥

ਗਂਗਾਤੀਰੇ ਹਿਮਗਿਰਿਸ਼ਿਲਾਬਦ੍ਧਪਦ੍ਮਾਸਨਸ੍ਯ
ਬ੍ਰਹ੍ਮਧ੍ਯਾਨਾਭ੍ਯਸਨਵਿਧਿਨਾ ਯੋਗਨਿਦ੍ਰਾਂ ਗਤਸ੍ਯ ।
ਕਿਂ ਤੈਰ੍ਭਾਵ੍ਯਂ ਮਮ ਸੁਦਿਵਸੈਰ੍ਯਤ੍ਰ ਤੇ ਨਿਰ੍ਵਿਸ਼ਂਕਾਃ
ਕਂਡੂਯਂਤੇ ਜਰਠਹਰਿਣਾਃ ਸ੍ਵਾਂਗਂ ਅਂਗੇ ਮਦੀਯੇ ॥ 3.98 ॥

ਜੀਰ੍ਣਾਃ ਕਂਥਾ ਤਤਃ ਕਿਂ ਸਿਤਂ ਅਮਲਪਟਂ ਪਟ੍ਟਸੂਤ੍ਰਂ ਤਤਃ ਕਿਂ
ਏਕਾ ਭਾਰ੍ਯਾ ਤਤਃ ਕਿਂ ਹਯਕਰਿਸੁਗਣੈਰਾਵ੍ਰੁਰੁਇਤੋ ਵਾ ਤਤਃ ਕਿਮ੍ ।
ਭਕ੍ਤਂ ਭੁਕ੍ਤਂ ਤਤਃ ਕਿਂ ਕਦਸ਼ਨਂ ਅਥਵਾ ਵਾਸਰਾਂਤੇ ਤਤਃ ਕਿਂ
ਵ੍ਯਕ੍ਤਜ੍ਯੋਤਿਰ੍ਨ ਵਾਂਤਰ੍ਮਥਿਤਭਵਭਯਂ ਵੈਭਵਂ ਵਾ ਤਤਃ ਕਿਮ੍ ॥ 3. ॥

ਪਾਣਿਃ ਪਾਤ੍ਰਂ ਪਵਿਤ੍ਰਂ ਭ੍ਰਮਣਪਰਿਗਤਂ ਭੈਕ੍ਸ਼੍ਯਂ ਅਕ੍ਸ਼ਯ੍ਯਂ ਅਨ੍ਨਂ
ਵਿਸ੍ਤੀਰ੍ਣਂ ਵਸ੍ਤ੍ਰਂ ਆਸ਼ਾਦਸ਼ਕਂ ਅਚਪਲਂ ਤਲ੍ਪਂ ਅਸ੍ਵਲ੍ਪਂ ਉਰ੍ਵੀਮ੍ ।
ਯੇਸ਼ਾਂ ਨਿਃਸਂਗਤਾਂਗੀਕਰਣਪਰਿਣਤਸ੍ਵਾਂਤਸਂਤੋਸ਼ਿਣਸ੍ਤੇ
ਧਨ੍ਯਾਃ ਸਂਨ੍ਯਸ੍ਤਦੈਨ੍ਯਵ੍ਯਤਿਕਰਨਿਕਰਾਃ ਕਰ੍ਮ ਨਿਰ੍ਮੂਲਯਂਤਿ ॥ 3.99 ॥

ਤ੍ਰੈਲੋਕ੍ਯਾਧਿਪਤਿਤ੍ਵਂ ਏਵ ਵਿਰਸਂ ਯਸ੍ਮਿਨ੍ਮਹਾਸ਼ਾਸਨੇ
ਤਲ੍ਲਬ੍ਧ੍ਵਾਸਨਵਸ੍ਤ੍ਰਮਾਨਘਟਨੇ ਭੋਗੇ ਰਤਿਂ ਮਾ ਕ੍ਰੁਰੁਇਥਾਃ ।
ਭੋਗਃ ਕੋ਽ਪਿ ਸ ਏਕ ਏਵ ਪਰਮੋ ਨਿਤ੍ਯੋਦਿਤਾ ਜ੍ਰੁਰੁਇਂਭਨੇ
ਯਤ੍ਸ੍ਵਾਦਾਦ੍ਵਿਰਸਾ ਭਵਂਤਿ ਵਿਸਯਾਸ੍ਤ੍ਰੈਲੋਕ੍ਯਰਾਜ੍ਯਾਦਯਃ ॥ 3.991 ॥

ਮਾਤਰ੍ਮੇਦਿਨਿ ਤਾਤ ਮਾਰੁਤਿ ਸਖੇ ਤੇਜਃ ਸੁਬਂਧੋ ਜਲ
ਭ੍ਰਾਤਰ੍ਵ੍ਯੌਮ੍​ਅ ਨਿਬਦ੍ਧ ਏਸ਼ ਭਵਤਾਂ ਅਂਤ੍ਯਃ ਪ੍ਰਣਾਮਾਂਜਲਿਃ ।
ਯੁਸ਼੍ਮਤ੍ਸਂਗਵਸ਼ੋਪਜਾਤਸੁਕ੍ਰੁਰੁਇਤਸ੍ਫਾਰਸ੍ਫੁਰਨ੍ਨਿਰ੍ਮਲਜ੍ਞਾਨਾਪਾਸ੍ਤ
ਸਮਸ੍ਤਮੋਹਮਹਿਮਾ ਲੀਨੇ ਪਰਬ੍ਰਹ੍ਮਣਿ ॥ 3.100 ॥

ਸ਼ਯ੍ਯਾ ਸ਼ੈਲਸ਼ਿਲਾਗ੍ਰੁਰੁਇਹਂ ਗਿਰਿਗੁਹਾ ਵਸ੍ਤ੍ਰਂ ਤਰੁਣਾਂ ਤ੍ਵਚਃ
ਸਾਰਂਗਾਃ ਸੁਹ੍ਰੁਰੁਇਦੋ ਨਨੁ ਕ੍ਸ਼ਿਤਿਰੁਹਾਂ ਵ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਤਿਃ ਫਲੈਃ ਕੌਮ੍​ਅਲੈਃ ।
ਯੇਸਾਂ ਨਿਰ੍ਝਰਂ ਅਂਬੁਪਾਨਂ ਉਚਿਤਂ ਰਤ੍ਯੈ ਤੁ ਵਿਦ੍ਯਾਂਗਨਾ
ਮਨ੍ਯੇ ਤੇ ਪਰਮੇਸ਼੍ਵਰਾਃ ਸ਼ਿਰਸਿ ਯਰਿ ਬਦ੍ਧੋ ਨ ਸੇਵਾਂਜਲਿਃ ॥ 3.1001 ॥

ਧੈਰ੍ਯਂ ਯਸ੍ਯ ਪਿਤਾ ਕ੍ਸ਼ਮਾ ਚ ਜਨਨੀ ਸ਼ਾਂਤਿਸ਼੍ਚਿਰਂ ਗੇਹਿਨੀ
ਸਤ੍ਯਂ ਮਿਤ੍ਰਂ ਇਦਂ ਦਯਾ ਚ ਭਗਿਨੀ ਭ੍ਰਾਤਾ ਮਨਃਸਂਯਮਃ ।
ਸ਼ਯ੍ਯਾ ਭੂਮਿਤਲਂ ਦਿਸ਼ੋ਽ਪਿ ਵਸਨਂ ਜ੍ਞਾਨਾਮ੍ਰੁਰੁਇਤਂ ਭੋਜਨਂ
ਹ੍ਯੇਤੇ ਯਸ੍ਯ ਕੁਟੁਂਬਿਨੋ ਵਦ ਸਖੇ ਕਸ੍ਮਾਦ੍ਭਯਂ ਯੋਗਿਨਃ ॥ 3.1002 ॥

ਅਹੋ ਵਾ ਹਾਰੇ ਵਾ ਬਲਵਤਿ ਰਿਪੌ ਵਾ ਸੁਹ੍ਰੁਰੁਇਦਿ ਵਾ
ਮਣੌ ਵਾ ਲੋਸ਼੍ਠੇ ਵਾ ਕੁਸੁਮਸ਼ਯਨੇ ਵਾ ਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼ਦਿ ਵਾ ।
ਤ੍ਰੁਰੁਇਣੇ ਵਾ ਸ੍ਤ੍ਰੈਣੇ ਵਾ ਮਮ ਸਮਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼ੋ ਯਾਂਤਿ ਦਿਵਸਾਃ
ਕ੍ਵਚਿਤ੍ਪੁਣ੍ਯਾਰਣ੍ਯੇ ਸ਼ਿਵ ਸ਼ਿਵ ਸ਼ਿਵੇਤਿ ਪ੍ਰਲਪਤਃ ॥ 3.1003 ॥

bhartruhari sataka trisati vairaagya satakam in punjabi